รักษาคางสองชั้น วิธีที่เหมาะกับสาเหตุของเรา ระหว่างไขมันกับผิวหย่อน

เวลาหาข้อมูลหัตถการคางสองชั้นเพื่อให้ได้เส้นกรามที่คมชัดขึ้น มักเจอชื่อหัตถการหลากหลาย ทั้งฉีดสลายไขมัน INMODE ร้อยไหม และ HIFU แต่ทั้งสี่วิธีนี้ทำงานในชั้นผิวที่ต่างกันและมีหลักการที่แตกต่างกันโดยสิ้นเชิง ใต้คางที่ดูหนาเพราะไขมันเยอะ กับใต้คางที่หย่อนคล้อยเพราะผิวและกล้ามเนื้อย้วยลง แม้จะดูคล้ายกันจากภายนอก แต่หัตถการที่เหมาะสมนั้นต่างกันไป

สาเหตุที่ทำให้ใต้คางดูหนาแบ่งได้เป็น 2 กลุ่มหลัก คือชั้นไขมันหนา และผิวกับพังผืดหย่อนคล้อย ต้องตรวจดูสาเหตุนี้ก่อนถึงจะรู้ว่าควรฉีดสลายไขมัน ใช้คลื่นวิทยุหรือร้อยไหมเพื่อกระชับ หรือใช้ HIFU กระตุ้นชั้นลึกกว่านั้น บทความนี้สรุปตัวเลขจากงานวิจัยจริงตามแต่ละสาเหตุ เพื่อให้เห็นว่าควรพิจารณาแบบไหนก่อน

คางสองชั้นเกิดจากอะไรและแยกได้อย่างไร?

แม้จะเรียกรวมกันว่าคางสองชั้น แต่สาเหตุที่ทำให้ใต้คางดูหนาเมื่อมองจากด้านข้างนั้นแตกต่างกันไปในแต่ละคน สาเหตุแรกคือชั้นไขมันหนาโดยตรง บางคนมีไขมันสะสมที่ใต้คางเป็นพิเศษแม้น้ำหนักตัวจะไม่ได้มากก็ตาม

สาเหตุที่สองคือผิวและกล้ามเนื้อแพลทิสมา (platysma) ซึ่งเป็นชั้นกล้ามเนื้อบางๆ ใต้ผิวที่หย่อนคล้อยลง แพลทิสมาเป็นกล้ามเนื้อบางที่คลุมด้านหน้าลำคอเหมือนม่าน เมื่ออายุมากขึ้นและสูญเสียความยืดหยุ่น ก็จะหย่อนลงจนทำให้เส้นกรามดูไม่ชัดเจน

โดยทั่วไปแล้วทั้งสองสาเหตุนี้มักปนกันมากกว่าจะแยกขาดจากกัน หากใต้คางหนามาตั้งแต่วัยหนุ่มสาว มักเป็นชนิดไขมันเป็นหลัก แต่ถ้าเพิ่งหย่อนคล้อยลงอย่างรวดเร็วในช่วงไม่กี่ปีที่ผ่านมา อาจเป็นชนิดผิวและพังผืดหย่อนคล้อยเป็นหลัก ก่อนตัดสินใจเลือกหัตถการ ควรประเมินก่อนว่าใต้คางของตัวเองใกล้เคียงกับสาเหตุไหนมากกว่า

สาเหตุ	เมื่อสัมผัส	แนวทางที่เหมาะสม
ชนิดไขมัน	หนาและนุ่ม	ฉีดสลายไขมัน
ชนิดผิวหย่อนคล้อย	บางและย้วยไม่มีแรง	คลื่นวิทยุ ร้อยไหม

คางสองชั้นแบบไขมันที่เหมาะกับการฉีดสลายไขมัน

วิธีง่ายที่สุดในการเช็กว่าเป็นชนิดไขมันหรือไม่คือลองบีบใต้คางเบาๆ ด้วยนิ้วโป้งกับนิ้วชี้ หากจับได้เนื้อหนานุ่มมาก มีแนวโน้มสูงว่าเป็นชนิดที่ชั้นไขมันหนา คนที่น้ำหนักตัวไม่ได้เพิ่มขึ้น แต่ใต้คางหนาผิดปกติมักเข้าข่ายกลุ่มนี้

สำหรับชนิดไขมัน การฉีดสลายไขมันด้วยสารดีออกซีโคลิกแอซิด (deoxycholic acid) เป็นตัวเลือกแรกที่ควรพิจารณา จากการทดลองทางคลินิกขนาดใหญ่ พบว่าทั้งแพทย์และผู้เข้าร่วมการทดลองส่วนใหญ่ยอมรับว่าอาการดีขึ้นอย่างชัดเจนหลังทำหัตถการ ในสัดส่วนที่สูงกว่ากลุ่มที่ได้รับยาหลอกอย่างเห็นได้ชัด และมีความพึงพอใจสูงถึง 79% จุดเด่นคือเป็นวิธีที่ทำลายเซลล์ไขมันโดยตรง จึงให้ผลลัพธ์ที่อยู่ได้นาน

แต่หากผิวหย่อนคล้อยอยู่แล้ว การลดแค่ไขมันอาจทำให้เส้นกรามไม่คมชัดขึ้นเท่าที่ต้องการ หลักการและผลข้างเคียงของการฉีดสลายไขมันมีรายละเอียดอยู่ในบทความอื่น ในที่นี้ขอกล่าวถึงเฉพาะเหตุผลที่เหมาะกับชนิดไขมันเท่านั้น

ถ้าผิวหย่อน คลื่นความถี่วิทยุช่วยได้ไหม?

เมื่อจับชนิดผิวและพังผืดหย่อนคล้อย จะไม่รู้สึกหนานุ่มเหมือนชนิดไขมัน แต่จะรู้สึกเหมือนผิวบางย้วยไม่มีแรงระหว่างนิ้ว กรณีนี้เหมาะกับการใช้คลื่นวิทยุให้ความร้อนแก่ชั้นหนังแท้และไขมันชั้นตื้นเพื่อกระชับ

เครื่องอย่าง INMODE จัดอยู่ในกลุ่มนี้ โดยเฉพาะวิธีที่ส่งคลื่นวิทยุลึกเข้าไปในชั้นหนังแท้ผ่านเข็มขนาดเล็ก (RF microneedling) จะดูแลทั้งไขมันใต้คางและความกระชับของผิวไปพร้อมกัน งานวิจัยทางคลินิกชิ้นหนึ่งพบว่าหลังทำหัตถการคลื่นวิทยุร่วมกับไมโครนีดเดิลแบบนี้ 2 เดือน ปริมาณไขมันใต้คางลดลงจากเฉลี่ย 20.44 cc เหลือ 16.41 cc หรือประมาณ 20% ส่วนอีกงานวิจัยหนึ่งก็รายงานว่าปริมาตรบริเวณที่ทำลดลงอย่างชัดเจน และทั้งแพทย์และผู้เข้ารับการรักษาให้คะแนนความพึงพอใจสูง

ส่วนโหมดที่ไม่ใช้เข็ม อย่าง Forma หรือ FX จะให้ผลลัพธ์ที่นุ่มนวลและค่อยเป็นค่อยไปกว่า เหมาะกับกรณีที่หย่อนคล้อยไม่มากและต้องทำหลายครั้ง หากยังอยู่ในระยะเริ่มต้นที่หย่อนคล้อยเพียงเล็กน้อย คลื่นวิทยุแบบไม่ใช้เข็มก็มักเพียงพอแล้ว

คางสองชั้นที่หย่อนมากเหมาะกับการร้อยไหม

หากหย่อนคล้อยเพียงเล็กน้อย คลื่นวิทยุอย่างเดียวก็เพียงพอ แต่หากหย่อนคล้อยมากจนเห็นได้ชัด จำเป็นต้องมีแรงดึงยกกระชับเนื้อเยื่อจริงๆ การร้อยไหมใช้ไหมละลายที่มีตะขอเกี่ยวยึดเนื้อเยื่อที่หย่อนคล้อยไว้โดยตรง จึงให้แรงดึงที่เห็นผลทันทีมากกว่าคลื่นวิทยุ

งานวิจัยที่ทำการศึกษาบริเวณเส้นกรามพบว่า หลังร้อยไหมทันที ระยะห่างระหว่างหน้าหูกับเส้นกรามลดลง 5.54 มม. และหลังผ่านไป 8 เดือนยังคงเหลือ 4.18 มม. อีกงานวิจัยหนึ่งพบว่า 82% ของผู้ที่ร้อยไหมยังคงพอใจหรือเห็นผลดีต่อเนื่องแม้ผ่านไป 24 เดือน แสดงให้เห็นว่าผลลัพธ์อยู่ได้ค่อนข้างนาน

อย่างไรก็ตาม การร้อยไหมเป็นการใส่วัสดุแปลกปลอมเข้าไปในร่างกาย จึงมีระยะพักฟื้นจากอาการบวมและช้ำนานกว่าคลื่นวิทยุ หากดูตารางด้านล่างที่รวมความเจ็บ ระยะพักฟื้น และระดับความหย่อนคล้อยที่เหมาะสมไว้ด้วยกัน จะเลือกวิธีที่เหมาะกับตัวเองได้ง่ายขึ้น

หัวข้อ	คลื่นวิทยุ (INMODE)	ร้อยไหม	HIFU
ชั้นที่ทำงาน	หนังแท้ ไขมันชั้นตื้น	ดึงเนื้อเยื่อหย่อนคล้อย	หนังแท้ถึงชั้น SMAS
ความเจ็บ	น้อย	ปานกลาง	ปานกลางถึงมาก
พักฟื้น	แทบไม่มี	บวม 1 ถึง 2 สัปดาห์	แดงไม่กี่วัน
เห็นผล	ค่อยเป็นค่อยไป	ค่อนข้างทันที	ค่อยๆ ชัดขึ้น
เหมาะกับความหย่อนคล้อย	เล็กน้อย	ปานกลาง	ผสมทั้งหย่อนคล้อยและไขมัน

ถ้ามีทั้งไขมันและความหย่อน ใช้ HIFU ได้ไหม?

หากเป็นชนิดผสมที่มีทั้งไขมัน ผิวหย่อนคล้อย และพังผืดปนกันหลายสาเหตุ HIFU ที่กระตุ้นลึกกว่าเป็นตัวเลือกที่ควรพิจารณา HIFU ทำงานโดยรวมพลังงานคลื่นอัลตราซาวด์ไปยังจุดหนึ่งใต้ผิว ส่งความร้อนตั้งแต่ชั้นหนังแท้ไปจนถึงชั้นพังผืด SMAS จึงครอบคลุมชั้นผิวได้กว้างกว่าหัตถการที่ทำงานบนผิวเท่านั้น

งานวิจัยทางคลินิกที่ทำการศึกษาบริเวณใต้คางและลำคอ พบว่าแพทย์ประเมินว่าผู้เข้ารับการรักษากว่า 80% ดีขึ้น ส่วนอีกงานวิจัยหนึ่งพบว่าผู้เข้ารับการรักษาเองรายงานว่าดีขึ้นถึง 82% เหตุผลที่ HIFU เหมาะกับชนิดผสมก็เพราะสามารถดูแลทั้งไขมัน ผิว และพังผืดได้พร้อมกันในครั้งเดียว

ควรประเมินก่อนว่าไขมันหรือความหย่อนคล้อยมีสัดส่วนมากกว่ากัน หากทั้งสองปัจจัยปนกันอย่างชัดเจน ควรปรึกษาแพทย์เพื่อตรวจสอบสัดส่วนของสาเหตุ แล้วเลือกแนวทางแบบผสมผสานที่รวม HIFU เข้าไปด้วย พร้อมกับตั้งความคาดหวังให้เหมาะสม ก็จะนำไปสู่ผลลัพธ์ที่น่าพอใจมากกว่า