Clarity II Toning: cơ chế phân tách sắc tố bằng hai bước sóng Alexandrite và Nd:YAG

Clarity II là cái tên thường được nhắc đến trong các buổi tư vấn laser trị sắc tố. Nghe cụm từ "bước sóng kép" nhiều người dễ hiểu nhầm rằng đây chỉ là một chiếc laser mạnh gấp đôi bình thường. Nhưng thực chất vấn đề không nằm ở cường độ, mà ở độ sâu nơi sắc tố trú ngụ.

Sắc tố trên da không tồn tại ở một lớp duy nhất. Tàn nhang hay các đốm sắc tố nông thường tập trung ở lớp biểu bì, tức lớp ngoài cùng của da, còn nám lan tỏa mờ nhạt lại thường ăn sâu xuống đến ranh giới lớp trung bì bên dưới. Nếu chỉ dùng một bước sóng duy nhất thì rất khó xử lý đồng thời hai độ sâu này. Đó chính là lý do Clarity II được trang bị hai bước sóng.

Vì sao Clarity II lại có hai bước sóng?

Clarity II tích hợp trong cùng một thiết bị hai loại laser, Alexandrite bước sóng 755 nanomet (đơn vị đo chiều dài sóng ánh sáng, số càng nhỏ thì ánh sáng bị hấp thụ càng nông) và Nd:YAG bước sóng 1064 nanomet. Cả hai đều được hấp thụ tốt bởi melanin (sắc tố nâu tạo nên màu da), nhưng độ sâu hấp thụ lại khác nhau.

Ánh sáng có bước sóng càng ngắn thì càng bị hấp thụ gần bề mặt mô, còn bước sóng càng dài thì càng xuyên sâu hơn. Giống như ánh đèn pin xuyên qua tờ giấy mỏng dễ dàng nhưng gặp khó với tờ giấy dày, độ dài của bước sóng cũng quyết định độ sâu mà nó chạm tới. Vì vậy nếu dùng cùng một bước sóng để xử lý cả sắc tố nông lẫn sâu, kiểu gì cũng có một bên bị thiếu năng lượng hoặc bị quá liều.

Vì sao 755 nanomet đảm nhận sắc tố ở biểu bì?

Bước sóng Alexandrite có tỷ lệ hấp thụ melanin đặc biệt cao, và phần lớn năng lượng tiêu hao ngay ở lớp tương đối nông. Chính vì thế nó thường được chọn để nhắm vào các sắc tố có ranh giới khá rõ như tàn nhang, đốm nâu, đồi mồi vốn tập trung ở biểu bì.

Khi các hạt melanin trong tế bào sắc tố hấp thụ luồng ánh sáng này, nhiệt tăng đột ngột khiến hạt sắc tố vỡ vụn. Những mảnh vỡ này theo thời gian được đại thực bào (tế bào miễn dịch chuyên dọn dẹp cặn bã trong cơ thể) hấp thu và dần dần đào thải ra ngoài. Sắc tố ở biểu bì mờ đi tương đối nhanh cũng chính vì con đường dọn dẹp này ngắn hơn.

Vì sao 1064 nanomet đảm nhận sắc tố ở trung bì?

Bước sóng Nd:YAG xuyên sâu hơn Alexandrite, trong khi tỷ lệ bị hấp thụ tại biểu bì lại thấp hơn. Nhờ đặc điểm này, nó thường được chọn khi cần xử lý sắc tố lan xuống ranh giới trung bì như nám, hoặc khi muốn giảm nguy cơ tổn thương biểu bì trên nền da sẫm màu.

Tuy nhiên trung bì là lớp có nhiều mạch máu và dây thần kinh hơn biểu bì, đồng thời quá trình hồi phục cũng chậm hơn. Vì vậy bước sóng 1064 nanomet thường không được bắn mạnh một lần mà chia thành nhiều lượt với năng lượng thấp. Truyền nhiệt xuống lớp sâu theo từng phần nhỏ như vậy mới có thể kích thích riêng sắc tố mà không làm tổn hại mô xung quanh.

Toning khác biệt ở điểm nào?

Cùng là laser đó nhưng khi gắn thêm cái tên "toning", cách thực hiện thủ thuật sẽ hoàn toàn khác. Với các tổn thương ranh giới rõ như nốt ruồi hay đồi mồi, bác sĩ thường bắn một lần với năng lượng mạnh để phá hủy triệt để vùng đó. Ngược lại, với sắc tố nông và lan rộng như nám, năng lượng thấp được sử dụng và lặp lại nhiều lượt trên toàn bộ khuôn mặt.

Lý do giảm năng lượng khá đơn giản. Nếu dùng năng lượng mạnh trên diện rộng, trong quá trình hồi phục rất dễ xuất hiện phản ứng khiến sắc tố đậm hơn (tăng sắc tố sau viêm). Đặc biệt làn da người châu Á có tế bào hắc tố nhạy cảm với kích thích hơn so với người da trắng, nên nếu bắn năng lượng mạnh trên diện rộng thì nguy cơ xuất hiện các đốm loang lổ mới lại càng cao.

Dùng năng lượng thấp và chia nhiều lượt thì mỗi lần kích thích tuy yếu nhưng hiệu quả cộng dồn qua các lần lặp lại vẫn được duy trì. Có thể ví như thay vì đẩy mạnh một lần để mở cửa, người ta đẩy nhẹ nhiều lần. Mỗi lần đẩy tuy yếu nhưng cửa cuối cùng cũng mở, và nguy cơ đau tay trong quá trình đó cũng giảm đi. Cách tiếp cận lặp lại với cường độ thấp này chính là cốt lõi của toning.

Cơ chế khiến sắc tố mờ dần

Chỉ một lượt toning duy nhất thì sắc tố chưa mờ đi rõ rệt. Năng lượng thấp làm vỡ vụn dần các hạt melanin, rồi những mảnh vỡ này lại được đại thực bào dọn dẹp từ từ, và sự thay đổi chỉ hiện rõ khi quá trình này tích lũy qua nhiều lượt điều trị. Có thể ví như thay vì xé một miếng lớn từ khối bột nhào, người ta bẻ ra thành nhiều mảnh nhỏ và làm nhiều lần.

Trong suốt quá trình này, phần lớn tế bào hắc tố (tế bào sản sinh sắc tố) vẫn còn nguyên vẹn. Tức là phương pháp này không loại bỏ tế bào sắc tố, mà chỉ làm vỡ vụn các hạt sắc tố đã hình thành để cơ thể tự đào thải. Vì vậy khi tiếp xúc tia cực tím hoặc thay đổi nội tiết tố khiến tế bào hắc tố hoạt động trở lại, sắc tố có thể tái phát, và đó cũng là lý do cần chăm sóc duy trì song song.

Nám đặc biệt chịu ảnh hưởng cùng lúc của nội tiết tố nữ và tia cực tím, nên dù laser có làm vỡ vụn hạt sắc tố cũ đến đâu, chỉ cần điều kiện kích hoạt lại tế bào hắc tố lặp lại thì sắc tố vẫn có thể hình thành trở lại. Vì thế toning không phải thủ thuật chấm dứt hoàn toàn sắc tố, mà thiên về việc giữ tốc độ dọn dẹp luôn nhanh hơn tốc độ hình thành để duy trì màu da nhạt hơn.

Vì sao collagen cũng được kích thích

Toning với năng lượng thấp lặp lại nhiều lần không chỉ tác động đến sắc tố mà còn ảnh hưởng đến kết cấu da. Khi nhiệt truyền nhẹ xuống trung bì, nguyên bào sợi (tế bào trong trung bì chịu trách nhiệm sản sinh collagen) tại đó nhận kích thích nhẹ và phản ứng lại. Giống như cơ thể tự khởi động phản ứng phục hồi khi có vết thương, chỉ cần một kích thích nhiệt rất nhẹ cũng đủ khiến tế bào phản ứng tương tự và tăng nhẹ sản sinh collagen.

Phản ứng này gần như là hiệu ứng phụ đi kèm với năng lượng vốn được dùng để xử lý sắc tố. Vì vậy mức độ thay đổi về collagen không rõ rệt bằng cải thiện sắc tố, nhưng đó cũng là lý do nhiều người sau vài lượt điều trị thường phản hồi rằng lỗ chân lông hay kết cấu da cũng được cải thiện.

Tuy nhiên để collagen tăng lên rõ rệt cần một mức độ kích thích tích lũy nhất định, nên khó có thể kỳ vọng một hai lượt toning đã tạo ra thay đổi lớn về lỗ chân lông hay độ đàn hồi. Cách tiếp cận thực tế hơn là xem đây như sự thay đổi kết cấu da tự nhiên đi kèm khi kiên trì theo đuổi mục tiêu cải thiện sắc tố qua nhiều lượt.

Chăm sóc và duy trì sau thủ thuật

Toning thuộc nhóm thủ thuật hồi phục nhanh, nhưng vì là điều trị lặp lại nên cách chăm sóc giữa các lượt cũng ảnh hưởng đến kết quả.

• Chống nắng: Ngay sau toning, da nhạy cảm hơn với kích thích, nếu tiếp xúc tia cực tím thì tế bào hắc tố có thể hoạt động trở lại khiến sắc tố quay lại. Vài ngày trước và sau thủ thuật cần đặc biệt lưu ý điều này.
• Dưỡng ẩm: Vì lớp nông của da liên tục chịu kích thích nhiệt, hàng rào bảo vệ da có thể tạm thời yếu đi. Dưỡng ẩm đầy đủ giúp hàng rào này phục hồi, nhờ đó lượt điều trị tiếp theo mới diễn ra ổn định.
• Khoảng cách giữa các lượt: Vì sắc tố cần thời gian để vỡ vụn dần và được dọn dẹp, nếu các lượt điều trị quá sát nhau thì da bị kích thích lại trước khi quá trình dọn dẹp kết thúc. Thông thường khoảng cách phổ biến là từ 2 đến 4 tuần.
• Hạn chế các bước chăm sóc mạnh: Tẩy tế bào chết hay massage mạnh ngay sau thủ thuật có thể gây thêm kích thích cho làn da đang nhạy cảm, nên tránh trong vài ngày đầu.

Sắc tố không phải thứ biến mất hoàn toàn chỉ sau một lần điều trị, mà là quá trình hình thành và đào thải diễn ra lặp đi lặp lại. Vì vậy Clarity II Toning cũng dễ hiểu hơn nếu được nhìn nhận như một quá trình đi kèm chăm sóc lâu dài, hơn là một thủ thuật đơn lẻ.

References

Korean Dermatological Association, American Academy of Dermatology (AAD), and Ministry of Food and Drug Safety (MFDS).