ວິທີດູແລຜິວຜູ້ຊາຍ ລ້າງໜ້າ ແລະ ເພີ່ມຄວາມຊຸ່ມຊື່ນ ຄວນເຮັດຕາມລຳດັບໃດ?

ການດູແລຜິວຜູ້ຊາຍມັກຖືກເຂົ້າໃຈວ່າ "ລ້າງໜ້າໃຫ້ດີກໍພໍແລ້ວ". ໃນຄວາມເປັນຈິງ ຜູ້ຊາຍສ່ວນຫຼາຍທີ່ພົບຢູ່ຄລີນິກ ເມື່ອເວົ້າເຖິງສະກິນແຄຣ໌ ກໍນຶກອອກແຕ່ໂລຊັນສະໜຶ່ງອັນ. ແຕ່ຜິວຜູ້ຊາຍມີຄວາມແຕກຕ່າງທາງຊີວະວິທະຍາຈາກຜິວຜູ້ຍິງຢູ່ຫຼາຍຈຸດ ແລະ ຖ້າຮູ້ຄວາມແຕກຕ່າງນັ້ນ ລຳດັບການດູແລກໍຈະຈັດລຽງໄດ້ເອງ. ຕັ້ງແຕ່ຂະໜາດຕ່ອມໄຂມັນ ຄວາມໜາຂອງຜິວ ໄປຈົນເຖິງການແຖໂກນທີ່ເຮັດຊ້ຳທຸກມື້ ຜິວຜູ້ຊາຍມີເງື່ອນໄຂສະເພາະຂອງຕົນເອງ.

ຜິວຜູ້ຊາຍຕ່າງຈາກຜູ້ຍິງແນວໃດ?

ໂດຍສະເລ່ຍແລ້ວ ຜິວຜູ້ຊາຍໜາກວ່າຜູ້ຍິງ ແລະ ຄວາມໜາແໜ້ນຂອງ collagen ກໍສູງກວ່າ. ນີ້ເປັນຍ້ອນຮໍໂມນເພດຊາຍ androgen ກະຕຸ້ນເຊລ fibroblast (ເຊລທີ່ສ້າງ collagen ໃນຊັ້ນຜິວ) ໃຫ້ເຮັດວຽກຫຼາຍຂຶ້ນ. ຄືກັບເຮືອນອິດຕັ້ງໜາທົນທານຕໍ່ແຮງກະທົບພາຍນອກໄດ້ດີກວ່າເຮືອນໄມ້ບາງ ຜິວຜູ້ຊາຍຈຶ່ງທົນຕໍ່ການລະຄາຍໄດ້ດີກວ່າໃນລະດັບໜຶ່ງ.

ແຕ່ບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າທົນທານແລ້ວບໍ່ຕ້ອງດູແລ. ກົງກັນຂ້າມ ຕ່ອມໄຂມັນ ແລະ ຮູຂຸມຂົນຂອງຜູ້ຊາຍໃຫຍ່ ແລະ ເຮັດວຽກຫຼາຍ ຈຶ່ງມີບັນຫາອີກແບບໜຶ່ງເກີດຂຶ້ນງ່າຍ. ດັ່ງນັ້ນການດູແລຜິວຜູ້ຊາຍບໍ່ແມ່ນເອົາຜະລິດຕະພັນຂອງຜູ້ຍິງມາໃຊ້ໜ້ອຍລົງ ແຕ່ຕ້ອງປັບທິດທາງໃໝ່ໃຫ້ເໝາະສົມກັບຄວາມແຕກຕ່າງນີ້.

ເປັນຫຍັງຜູ້ຊາຍມີນ້ຳມັນຜິວຫຼາຍກວ່າ?

ຕ່ອມໄຂມັນມີຕົວຮັບ (receptor) ທີ່ຕອບສະໜອງຕໍ່ຮໍໂມນເພດຊາຍ androgen. ຄວາມເຂັ້ມຂຸ້ນຂອງ androgen ຍິ່ງສູງ ຕ່ອມໄຂມັນຍິ່ງໃຫຍ່ ແລະ ຜະລິດໄຂມັນຫຼາຍຂຶ້ນ. ຜູ້ຊາຍມີລະດັບ androgen ສູງກວ່າຜູ້ຍິງໂດຍລວມ ດັ່ງນັ້ນເຖິງອາຍຸເທົ່າກັນ ຜູ້ຊາຍກໍມັກມີໄຂມັນຫຼັ່ງອອກຫຼາຍກວ່າ.

ໄຂມັນເອງບໍ່ແມ່ນສິ່ງບໍ່ດີສະເໝີໄປ. ໄຂມັນຄຸມຢູ່ໜ້າຜິວ ເຮັດໜ້າທີ່ເປັນຊັ້ນຟິມນ້ຳມັນບາງໆປ້ອງກັນຄວາມຊຸ່ມຊື່ນບໍ່ໃຫ້ລະເຫີຍອອກ. ບັນຫາເກີດເມື່ອໄຂມັນນີ້ສະສົມຫຼາຍເກີນໄປ ຈົນປາກຮູຂຸມຂົນອຸດຕັນຮ່ວມກັບເຊລຜິວທີ່ຕາຍແລ້ວ ນຳໄປສູ່ສິວ ຫຼືຕຸ່ມແດງໄດ້ງ່າຍ. ດັ່ງນັ້ນໜ້າວຽກທຳອິດຂອງການດູແລຜິວຜູ້ຊາຍ ບໍ່ແມ່ນການກຳຈັດໄຂມັນອອກໝົດ ແຕ່ແມ່ນການຄວບຄຸມໃຫ້ພໍດີ.

ການໂກນທຸກມື້ມີຜົນຕໍ່ຜິວແນວໃດ?

ການແຖໂກນເປັນການລະຄາຍທາງກາຍະພາບສະເພາະຂອງຜິວຜູ້ຊາຍ ທີ່ເກີດຂຶ້ນຊ້ຳທຸກມື້. ໃບມີດຄົມແລ່ນຜ່ານໜ້າຊັ້ນຜິວນອກ ນອກຈາກຕັດຂົນແລ້ວ ຍັງເອົາເຊລຜິວຊັ້ນນອກສຸດອອກໄປນຳ. ຊັ້ນຜິວນອກສຸດນີ້ (stratum corneum) ເປັນປາຣາກັ້ນບາງໆທີ່ປົກປ້ອງຜິວຈາກພາຍນອກ ດັ່ງນັ້ນທຸກມື້ ປາຣານີ້ຈຶ່ງຖືກລອກອອກເທື່ອລະໜ້ອຍ.

ຜົນຄື ອຸປະສັກຜິວ (skin barrier) ບາງລົງ ແລະ ຄວາມຊຸ່ມຊື່ນລະເຫີຍອອກງ່າຍຂຶ້ນ. ບ່ອນທີ່ອຸປະສັກອ່ອນລົງ ສານລະຄາຍຈາກພາຍນອກກໍເຂົ້າໄດ້ງ່າຍຂຶ້ນເຊັ່ນກັນ. ນີ້ຄືເຫດຜົນທີ່ຫຼັງແຖໂກນມັກຮູ້ສຶກແສບ ຫຼືແດງ ແລະ ເປັນ folliculitis (ການອັກເສບນ້ອຍໆຢູ່ຮູຂຸມຂົນ) ໄດ້ງ່າຍ.

ການແຖຕາມທິດທາງທີ່ຂົນຂຶ້ນ ແລະ ໃຊ້ໂຟມ ຫຼືເຈວທາໜ້າໃຫ້ນຸ້ມກ່ອນແຖ ຈະຊ່ວຍໄດ້ຫຼາຍ ເພາະຄວາມເສຍດທານໜ້ອຍລົງ ຊັ້ນຜິວນອກກໍຖືກລອກໜ້ອຍລົງເຊັ່ນກັນ. ແລະ ຫຼັງແຖໂກນທັນທີ ຄວນໃຊ້ຜະລິດຕະພັນປອບຜິວທີ່ອ່ອນໂຍນ ແທນຜະລິດຕະພັນທີ່ມີເຫຼົ້າສູງ ຈະຊ່ວຍໃຫ້ອຸປະສັກຜິວຟື້ນຕົວໄດ້ດີກວ່າ.

ໃບມີດເອງກໍມີຜົນເຊັ່ນກັນ. ເມື່ອໃບມີດເລີ່ມທື່ອ ຈະຕັດບໍ່ຂາດຄັ້ງດຽວ ຕ້ອງແຖຊ້ຳໆບ່ອນດຽວກັນ ຄວາມເສຍດທານທີ່ຊ້ຳໆນີ້ ຍິ່ງເຮັດໃຫ້ຊັ້ນຜິວນອກເສຍຫາຍໜັກຂຶ້ນ. ພຽງແຕ່ປ່ຽນໃບມີດເລື້ອຍໆ ກໍຊ່ວຍຫຼຸດການລະຄາຍຫຼັງແຖໂກນລົງໄດ້ຫຼາຍໃນຫຼາຍກໍລະນີ.

ຈຳນວນເທື່ອ ແລະ ວິທີລ້າງໜ້າທີ່ຖືກຕ້ອງ

ໄຂມັນຫຼາຍ ບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າຕ້ອງລ້າງແຮງ ຫຼືລ້າງເລື້ອຍໆ. ສ່ວນປະກອບ surfactant ໃນຜະລິດຕະພັນລ້າງໜ້າ ນອກຈາກໄຂມັນແລ້ວ ຍັງລ້າງເອົາໄຂມັນທຳມະຊາດທີ່ປະກອບເປັນອຸປະສັກຜິວອອກໄປນຳ. ຖ້າລ້າງເລື້ອຍເກີນໄປ ຜິວກັບແຫ້ງ ແລະ ຮ່າງກາຍພະຍາຍາມປົກປ້ອງຜິວແຫ້ງນັ້ນ ໂດຍຜະລິດໄຂມັນອອກມາຫຼາຍຂຶ້ນ ເປັນປະຕິກິລິຍາຍ້ອນກັບ.

ໂດຍທົ່ວໄປແນະນຳໃຫ້ລ້າງມື້ລະສອງເທື່ອ ຕອນເຊົ້າ ແລະ ຕອນແລງ ດ້ວຍນ້ຳອຸ່ນ. ຄວນຫຼີກເວັ້ນນ້ຳຮ້ອນ ເພາະນ້ຳຮ້ອນຈະລະລາຍຊັ້ນໄຂມັນປົກປ້ອງຜິວອອກຫຼາຍເກີນໄປ ເຮັດໃຫ້ອຸປະສັກຜິວອ່ອນລົງອີກ. ຫຼັງລ້າງໜ້າ ບໍ່ຄວນຖູແຮງດ້ວຍຜ້າເຊັດໜ້າ ແຕ່ໃຫ້ໃຊ້ວິທີກົດເບົາໆເພື່ອຊັບເອົານ້ຳອອກ ຈະລະຄາຍຊັ້ນຜິວນອກໜ້ອຍກວ່າ. ຖ້າຫຼັງອອກກຳລັງກາຍ ຢາກລ້າງເຫື່ອຫຼາຍກວ່າສາມເທື່ອຕໍ່ມື້ ໃນຄັ້ງເສີມນັ້ນອາດໃຊ້ນ້ຳອຸ່ນລ້າງພຽງຢ່າງດຽວ ໂດຍບໍ່ໃຊ້ຜະລິດຕະພັນລ້າງໜ້າ ຈະຊ່ວຍຫຼຸດພາລະຕໍ່ອຸປະສັກຜິວໄດ້.

ຜິວມັນກໍຍັງຕ້ອງໃຊ້ຄຣີມບຳລຸງ ແລະ ກັນແດດບໍ?

ຫຼາຍຄົນຄິດວ່າໄຂມັນຫຼາຍແລ້ວບໍ່ຈຳເປັນຕ້ອງທາຄີມບຳລຸງ ແຕ່ໄຂມັນ ແລະ ຄວາມຊຸ່ມຊື່ນເປັນຄົນລະເລື່ອງກັນ. ໄຂມັນເປັນສ່ວນປະກອບຂອງນ້ຳມັນ ໃນຂະນະທີ່ຄວາມຊຸ່ມຊື່ນຢູ່ໃນຜິວເປັນເລື່ອງທີ່ຕ້ອງດູແລແຍກຕ່າງຫາກ ດັ່ງນັ້ນເຖິງໄຂມັນຈະຫຼາຍ ຄວາມຊຸ່ມຊື່ນກໍອາດຂາດແຄນໄດ້ຢູ່ດີ. ຄວນເລືອກຜະລິດຕະພັນບຳລຸງແບບເຈວ ຫຼືແບບໂລຊັນທີ່ບາງເບົາ ເພື່ອເຕີມຄວາມຊຸ່ມຊື່ນໂດຍບໍ່ຮູ້ສຶກໜຽວມັນ.

ຄີມກັນແດດເປັນຂັ້ນຕອນພື້ນຖານທີ່ສຸດໂດຍບໍ່ຂຶ້ນກັບອາຍຸ. ແສງແດດ (UV) ເພີ່ມການເຮັດວຽກຂອງເອນໄຊທີ່ຍ່ອຍສະຫຼາຍ collagen ໃນຜິວ ເຮັດໃຫ້ຜິວເສຍຄວາມຢືດຢຸ່ນ ແລະ ເກີດຮອຍດ່າງດຳໄວຂຶ້ນ. ຜູ້ຊາຍທີ່ເຮັດກິດຈະກຳກາງແຈ້ງຫຼາຍ ມັກສະສົມແສງແດດຫຼາຍກວ່າ ດັ່ງນັ້ນການທາຄີມກັນແດດເປັນປະຈຳທຸກເຊົ້າ ຈຶ່ງຖືວ່າຊ່ວຍຊະລໍຄວາມແກ່ຂອງຜິວໃນໄລຍະຍາວໄດ້.

ສີ່ສ່ວນປະກອບທີ່ເໝາະກັບຜິວຜູ້ຊາຍ

ແທນທີ່ຈະເພີ່ມຂັ້ນຕອນໃຫ້ຊັບຊ້ອນ ການເຂົ້າໃຈສ່ວນປະກອບຫຼັກສອງສາມຢ່າງ ແລ້ວໃຊ້ຕາມລຳດັບ ຈະປະຕິບັດໄດ້ງ່າຍກວ່າ. ສ່ວນປະກອບຕໍ່ໄປນີ້ ຖືວ່າເໝາະສົມກັບລັກສະນະຜິວຜູ້ຊາຍ.

• niacinamide: ຊ່ວຍປອບຕ່ອມໄຂມັນທີ່ເຮັດວຽກຫຼາຍເກີນໄປ ແລະ ຊ່ວຍໃຫ້ຮູຂຸມຂົນສະຫງົບລົງ. ພ້ອມທັງຊ່ວຍໃນການສ້າງ ceramide (ໄຂມັນທີ່ປະກອບເປັນອຸປະສັກຜິວ) ຈຶ່ງເປັນປະໂຫຍດຕໍ່ການຟື້ນຟູອຸປະສັກຜິວທີ່ບາງລົງຈາກການແຖໂກນນຳ.
• salicylic acid: ລະລາຍໃນນ້ຳມັນໄດ້ດີ ຈຶ່ງເຂົ້າໄປໃນຮູຂຸມຂົນທີ່ອຸດຕັນດ້ວຍໄຂມັນ ແລ້ວກຳຈັດເຊລຜິວທີ່ອຸດຕັນອອກ. ໃນຜິວທີ່ໄຂມັນຫຼັ່ງອອກຫຼາຍແບບຜູ້ຊາຍ ມັກຖືກໃຊ້ເພື່ອປ້ອງກັນບັນຫາຮູຂຸມຂົນ.
• retinol: ກະຕຸ້ນການ turnover ຂອງເຊລຜິວ (ວົງຈອນທີ່ເຊລຜິວໜ້າຖືກແທນທີ່ດ້ວຍເຊລໃໝ່) ພ້ອມທັງກະຕຸ້ນການສ້າງ collagen ນຳ. ແຕ່ອາດເຮັດໃຫ້ຜິວລະຄາຍໄດ້ ຈຶ່ງແນະນຳໃຫ້ເລີ່ມໃນປະລິມານໜ້ອຍແລ້ວຄ່ອຍໆເພີ່ມ.
• ceramide: ເປັນໜຶ່ງໃນສ່ວນປະກອບໄຂມັນທີ່ປະກອບເປັນອຸປະສັກຜິວ ຊ່ວຍເຕີມເຕັມອຸປະສັກຜິວທີ່ຖືກລອກຈາກການແຖໂກນ ຫຼືການລ້າງໜ້າ. ເມື່ອອຸປະສັກຜິວແຂງແຮງຂຶ້ນ ການສູນເສຍຄວາມຊຸ່ມຊື່ນກໍຫຼຸດລົງຕາມທຳມະຊາດ.

ການດູແລທີ່ປ່ຽນໄປຫຼັງອາຍຸກາງ 30

ໃນຊ່ວງອາຍຸ 20 ປີ ຈຸດສຳຄັນຄືການຄວບຄຸມໄຂມັນ ແລະ ປ້ອງກັນສິວ ແຕ່ພໍຫຼັງອາຍຸກາງ 30 ປີໄປແລ້ວ ຄວາມກັງວົນຈະປ່ຽນໄປສູ່ collagen ທີ່ຫຼຸດລົງ ແລະ ຄວາມຢືດຢຸ່ນຂອງຜິວທີ່ເສຍໄປຮ່ວມກັນ. ເຖິງລະດັບ androgen ຈະບໍ່ຫຼຸດລົງຫຼາຍ ແຕ່ການເຮັດວຽກຂອງເຊລ fibroblast ທີ່ສ້າງ collagen ຄ່ອຍໆຫຼຸດລົງຕາມອາຍຸ.

ຕັ້ງແຕ່ຊ່ວງນີ້ໄປ ນອກຈາກສ່ວນປະກອບຄວບຄຸມໄຂມັນແລ້ວ ການເພີ່ມ retinol ຫຼືສ່ວນປະກອບຕ້ານອະນຸມູນອິສະລະ (antioxidant) ຮ່ວມນຳ ຈະຊ່ວຍໄດ້ຫຼາຍ. ແລະ ການປ້ອງກັນແສງແດດຍັງເປັນຂັ້ນຕອນພື້ນຖານທີ່ສຸດໃນທຸກຊ່ວງອາຍຸ ຄວນເຮັດຕໍ່ໄປຢ່າງສະໝ່ຳສະເໝີ.

ການນອນຫຼັບ ແລະ ຄວາມຄຽດກໍມີຜົນຕໍ່ສະພາບຜິວເຊັ່ນກັນ. ໃນຊ່ວງນອນຫຼັບ ເຊລໃນຜິວຈະເຮັດວຽກຟື້ນຟູຄວາມເສຍຫາຍທີ່ສະສົມມາໃນຕອນກາງເວັນ ຖ້ານອນບໍ່ພຽງພໍ ໄລຍະເວລາຟື້ນຟູນີ້ກໍຈະສັ້ນລົງ ເຮັດໃຫ້ການສ້າງອຸປະສັກຜິວໃໝ່ຊ້າລົງ. ຮໍໂມນຄວາມຄຽດເອງກໍມີເສັ້ນທາງທີ່ຄາບກັນກັບການກະຕຸ້ນຕ່ອມໄຂມັນ ດັ່ງນັ້ນຄວາມຮູ້ສຶກວ່າຊ່ວງຄຽດຫຼາຍແລ້ວສິວຂຶ້ນຫຼາຍ ຈຶ່ງບໍ່ໄດ້ບໍ່ມີເຫດຜົນ.

ສະຫຼຸບແລ້ວ ການດູແລຜິວຜູ້ຊາຍ ບໍ່ວ່າອາຍຸໃດ ກໍຄວນຍຶດຫຼັກສອງຢ່າງ ຄືການປົກປ້ອງອຸປະສັກຜິວ ແລະ ການປ້ອງກັນແສງແດດ ແລ້ວຄ່ອຍເພີ່ມສ່ວນປະກອບອື່ນເຂົ້າໄປຕາມຄວາມຈຳເປັນໃນແຕ່ລະຊ່ວງ. ບໍ່ຈຳເປັນຕ້ອງເພີ່ມຂັ້ນຕອນໃຫ້ຫຼາຍ ພຽງແຕ່ຮັກສາຫຼັກສອງຂໍ້ນີ້ຢ່າງສະໝ່ຳສະເໝີ ສະພາບຜິວກໍຈະໝັ້ນຄົງຂຶ້ນຢ່າງເຫັນໄດ້ຊັດ.

References

Korean Dermatological Association, American Academy of Dermatology (AAD), and Ministry of Food and Drug Safety (MFDS).