ຮູຂຸມຂົນຜູ້ຊາຍເບິ່ງໃຫຍ່ຍ້ອນຫຍັງ? ສາເຫດຈາກ sebum ແລະ ຄໍລາເຈນຫຼຸດ

ຮູຂຸມຂົນຂອງຜູ້ຊາຍມັກຖືກເວົ້າວ່າໃຫຍ່ຍ້ອນມີ sebum ຫຼາຍ. ນັ້ນບໍ່ຜິດ ແຕ່ເປັນຄຳອະທິບາຍທີ່ຖືກຕ້ອງພຽງເຄິ່ງໜຶ່ງ. ຖ້າ sebum ເປັນສາເຫດດຽວ ຮູຂຸມຂົນຄວນຄົງທີ່ຕາບໃດທີ່ດູແລດີ ແຕ່ຄວາມຈິງແລ້ວ ຜູ້ຊາຍຫຼາຍຄົນຮູຂຸມຂົນຍິ່ງເຫັນຊັດຂຶ້ນເມື່ອອາຍຸຫຼາຍຂຶ້ນ.

ຕາມຄວາມເປັນຈິງ ມີແຮງສອງຢ່າງເຮັດວຽກຮ່ວມກັນ. ຢ່າງໜຶ່ງຄືການເຮັດວຽກຂອງ androgen ທີ່ດຳເນີນຕໍ່ເນື່ອງຫຼັງໄວລຸ້ນຕະຫຼອດຊີວິດ ເຮັດໃຫ້ຕ່ອມໄຂມັນໃຫຍ່ຂຶ້ນ ແລະ ຜະລິດ sebum ຫຼາຍຂຶ້ນ. ອີກຢ່າງໜຶ່ງຄືຂະບວນການທີ່ຄ່ອຍໆດຳເນີນໄປຕາມເວລາ ເມື່ອ collagen ທີ່ເຄີຍຮັດປາກຮູຂຸມຂົນຫຼຸດລົງ ຮູຂຸມຂົນທີ່ເຄີຍຂະຫຍາຍແລ້ວກໍບໍ່ສາມາດແຄບກັບຄືນມາໄດ້. ບົດຄວາມນີ້ຈະອະທິບາຍເທື່ອລະຂໍ້ ວ່າເປັນຫຍັງສອງຢ່າງນີ້ຈຶ່ງເດັ່ນຊັດໃນຜິວຂອງຜູ້ຊາຍ.

ເປັນຫຍັງຕ່ອມໄຂມັນຜູ້ຊາຍຈຶ່ງໃຫຍ່ກວ່າ?

ຕ່ອມໄຂມັນແມ່ນໂຮງງານນ້ອຍໆທີ່ຜະລິດນ້ຳມັນຢູ່ພາຍໃນຜິວໜັງ. ແຕ່ຂະໜາດຂອງໂຮງງານນີ້ຖືກສ້າງແຕກຕ່າງກັນລະຫວ່າງຜູ້ຊາຍ ແລະ ຜູ້ຍິງ. ຜູ້ຊາຍໄດ້ຮັບອິດທິພົນຈາກ androgen (ຄຳລວມທີ່ໃຊ້ເອີ້ນຮໍໂມນເພດຊາຍ) ຕັ້ງແຕ່ໄລຍະຢູ່ໃນທ້ອງແມ່ ຈົນຮອດໄວລຸ້ນ ເຮັດໃຫ້ຕ່ອມໄຂມັນພັດທະນາໃຫຍ່ ແລະ ໜາແໜ້ນກວ່າຜູ້ຍິງ.

ໂດຍສະເພາະບໍລິເວນທີ່ຮູຂຸມຂົນເຫັນຊັດ ເຊັ່ນ ດັງ ໜ້າຜາກ ແລະ ແກ້ມດ້ານໃນ ຫຼືທີ່ມັກເອີ້ນວ່າໂຊນ T ແມ່ນບໍລິເວນທີ່ມີຄວາມໜາແໜ້ນຂອງຕ່ອມໄຂມັນສູງຢູ່ແລ້ວໂດຍທຳມະຊາດ. ເມື່ອຕ່ອມໄຂມັນຂະໜາດໃຫຍ່ຢູ່ໃນບໍລິເວນນີ້ ປາກຮູຂຸມຂົນທີ່ຕໍ່ກັບຕ່ອມໄຂມັນກໍຕ້ອງເປີດກ້ວາງຕາມທຳມະຊາດ. ຖ້າຄິດວ່າຕ່ອມໄຂມັນເປັນຄືຖັງນ້ຳ ຍິ່ງຖັງໃຫຍ່ ທໍ່ລະບາຍນ້ຳອອກກໍຕ້ອງກ້ວາງຕາມ ເປັນຫຼັກການດຽວກັນ.

ເວົ້າອີກແບບໜຶ່ງ ເຫດຜົນທຳອິດທີ່ຮູຂຸມຂົນຂອງຜູ້ຊາຍເບິ່ງໃຫຍ່ ບໍ່ແມ່ນບັນຫາການດູແລ ແຕ່ເປັນໂຄງສ້າງທີ່ຕິດຕົວມາແຕ່ກຳເນີດ. ເຖິງອາຍຸເທົ່າກັນ ນິໄສການດູແລຄືກັນ ຖ້າຜູ້ຊາຍຄົນນັ້ນມີຕ່ອມໄຂມັນໃຫຍ່ຢູ່ແລ້ວ ຮູຂຸມຂົນກໍຈະເຫັນຊັດກວ່າຢູ່ດີ.

ເທສໂຕສະເຕີໂຣນເພີ່ມນ້ຳມັນຜິວແນວໃດ?

ກະແຈທີ່ເຮັດໃຫ້ໂຄງສ້າງນີ້ເຮັດວຽກຈິງແມ່ນ testosterone ຮໍໂມນເພດຊາຍຫຼັກ. ແຕ່ testosterone ບໍ່ໄດ້ອອກລິດຕໍ່ຜິວໜັງໂດຍກົງແບບນັ້ນ. ພາຍໃນເຊວຜິວໜັງ ແລະ ຮາກຂົນມີເອນໄຊທີ່ຊື່ວ່າ 5-alpha reductase ເຊິ່ງເອນໄຊນີ້ຈະປ່ຽນ testosterone ໃຫ້ກາຍເປັນຮູບແບບທີ່ແຮງກວ່າຄື DHT (dihydrotestosterone).

DHT ຈະຈັບກັບ androgen receptor ໃນເຊວຕ່ອມໄຂມັນ ຄືກັບກະແຈທີ່ພໍດີກັບແມ່ກະແຈ. ຄືກັບກະແຈເປີດປະຕູ ເມື່ອ DHT ຈັບກັບ receptor ເຊວຕ່ອມໄຂມັນຈະໃຫຍ່ຂຶ້ນ ແລະ ເອນໄຊທີ່ຜະລິດນ້ຳມັນຈະເລີ່ມເຮັດວຽກຢ່າງຫ້າວຫັນ. ຜົນສຸດທ້າຍຄື ປະລິມານ sebum ທີ່ຜະລິດອອກມາຈະເພີ່ມຂຶ້ນ.

ຄວາມແຮງຂອງປະຕິກິລິຍານີ້ແຕກຕ່າງກັນໄປໃນແຕ່ລະຄົນ. ເຖິງຈະມີ testosterone ໃນປະລິມານເທົ່າກັນ ຄົນທີ່ມີ 5-alpha reductase ຫຼາຍ ຫຼື androgen receptor ໄວຕໍ່ການກະຕຸ້ນ ຈະຜະລິດ sebum ຫຼາຍກວ່າ. ນີ້ຄືກໍລະນີຂອງຄົນທີ່ເວົ້າວ່າຕົນເອງມີຜິວມັນມາແຕ່ກຳເນີດຕາມພັນທຸກຳ. ນອກຈາກນັ້ນ ການທີ່ສິວ ແລະ ຮູຂຸມຂົນກ້ວາງເກີດຂຶ້ນພ້ອມກັນໃນໄວລຸ້ນ ກໍເປັນເພາະປະຕິກິລິຍາ DHT ນີ້ຖືກເປີດການເຮັດວຽກພ້ອມກັນທັງໝົດ.

ນ້ຳມັນ ແລະ ເຊວຜິວຕາຍເຮັດໃຫ້ຮູຂຸມຂົນກວ້າງຂຶ້ນແນວໃດ?

ໂດຍພື້ນຖານແລ້ວ sebum ເປັນສານປົກກະຕິທີ່ຊ່ວຍຮັກສາຄວາມຊຸ່ມຊື່ນຂອງຜິວໜັງ. ບັນຫາເລີ່ມຕົ້ນເມື່ອ sebum ປົນກັບເຊວຜິວແກ່ທີ່ຄວນຫຼຸດອອກແຕ່ຍັງຄ້າງຢູ່ພາຍໃນຮູຂຸມຂົນ. ເມື່ອເຊວຜິວແກ່ທີ່ຫຼຸດອອກຈາກຝາຮູຂຸມຂົນບໍ່ອອກໄປທັນເວລາ ແລ້ວຈັບກ້ອນກັບ sebum ປາກຮູຂຸມຂົນກໍຈະຄ່ອຍໆແຄບລົງ ແລະ ແຂງເປັນກ້ອນ ຄືກັນກັບທໍ່ລະບາຍນ້ຳທີ່ອຸດຕັນຍ້ອນຜົມ ແລະ ຄາບໄຂມັນຈັບກ້ອນກັນ.

ກ້ອນທີ່ຈັບກັນນີ້ ເອີ້ນວ່າ comedone ຫຼືທີ່ຮູ້ຈັກກັນທົ່ວໄປວ່າ blackhead ຫຼື whitehead ຈະຄ່ອຍໆໃຫຍ່ຂຶ້ນຢູ່ພາຍໃນຮູຂຸມຂົນ. ຄືກັນກັບເປົ່າລູກໂປ່ງແລ້ວປາກຈະຂະຫຍາຍ ຍິ່ງກ້ອນໃຫຍ່ຂຶ້ນ ປາກຮູຂຸມຂົນກໍຂະຫຍາຍຕາມ ເຮັດໃຫ້ເບິ່ງໃຫຍ່ ແລະ ຊັດເຈນຂຶ້ນດ້ວຍຕາເປົ່າ.

ເມື່ອກ້ອນ sebum ທີ່ໂຜ່ຢູ່ຜິວໜ້າສຳຜັດກັບອາກາດ ແລ້ວເກີດ oxidation ສີກໍຈະເຂັ້ມຂຶ້ນ. ນີ້ຄື blackhead ທີ່ເຫັນເປັນສີດຳ ບໍ່ແມ່ນຝຸ່ນ ຫຼືສິ່ງເປື້ອນຕິດຢູ່ ແຕ່ເປັນຜົນຈາກ sebum ເອງທີ່ຖືກ oxidation. ໃນທາງກົງກັນຂ້າມ ຖ້າຮູຂຸມຂົນອຸດຕັນໝົດຈົນອາກາດເຂົ້າບໍ່ໄດ້ ກໍຈະກາຍເປັນ whitehead ທີ່ເຫັນເປັນສີຂາວ.

ເປັນຫຍັງເຊັດນ້ຳມັນອອກແລ້ວຮູຂຸມຂົນຍັງບໍ່ແຄບ?

ຫຼາຍຄົນຄິດວ່າຖ້າແກ້ບັນຫາ sebum ໄດ້ ຮູຂຸມຂົນຈະແຄບກັບຄືນເປັນເໝືອນເດີມ ແຕ່ຄວາມຈິງແລ້ວມັນບໍ່ເປັນແບບນັ້ນສະເໝີໄປ. ນີ້ຄືບ່ອນທີ່ແຮງທີສອງເຂົ້າມາກ່ຽວຂ້ອງ ນັ້ນຄືການຫຼຸດລົງຂອງ collagen. ອ້ອມປາກຮູຂຸມຂົນປົກກະຕິແລ້ວມີ collagen ແລະ elastin ໃຍໃຫ້ຄວາມຢືດຫຍຸ່ນ ຫໍ້ຫຸ້ມຄືກັບຢາງຢືດ ເຮັດໜ້າທີ່ຮັດປາກຮູຂຸມຂົນໃຫ້ແຄບກັບຄືນ.

ແຕ່ເມື່ອຖືກແສງ UV ເປັນເວລາດົນ ແລະ ອາຍຸຫຼາຍຂຶ້ນ collagen ແລະ ໃຍຢືດຫຍຸ່ນນີ້ຈະຄ່ອຍໆຂາດ ແລະ ຫຼຸດລົງ. ໃນທາງຜິວໜັງເອີ້ນສະພາບນີ້ວ່າ perifollicular elastosis. ຄືກັນກັບຢາງຢືດເກົ່າທີ່ຫຼວມແລ້ວບໍ່ສາມາດຮັດເສື້ອຜ້າໄດ້ອີກ ໃຍທີ່ອ່ອນແອລົງກໍບໍ່ສາມາດຮັດປາກຮູຂຸມຂົນທີ່ກ້ວາງອອກແລ້ວໃຫ້ແຄບກັບຄືນມາໄດ້.

ຜູ້ຊາຍມັກທາຄີມກັນແດດໜ້ອຍກວ່າຜູ້ຍິງ ດັ່ງນັ້ນການປ່ຽນແປງນີ້ຈຶ່ງມັກປາກົດໄວກວ່າ. ຍ້ອນແນວນັ້ນ ຕອນອາຍຸນ້ອຍ ຮູຂຸມຂົນທີ່ເຫັນຊັດຍ້ອນ sebum ເມື່ອອາຍຸຫຼາຍຂຶ້ນ ເຖິງປະລິມານ sebum ຈະຫຼຸດລົງ ແຕ່ຮູຂຸມຂົນກໍຍັງກ້ວາງຄ້າງຢູ່ຕາມໂຄງສ້າງ.

ຄວນລ້າງໜ້າມື້ລະຈັກເທື່ອ?

ການທີ່ຜູ້ຊາຍມີ sebum ຫຼາຍ ບໍ່ໄດ້ໝາຍຄວາມວ່າຄວນລ້າງໜ້າແຮງໆຫຼາຍເທື່ອຕໍ່ມື້ ກົງກັນຂ້າມອາດໃຫ້ຜົນຮ້າຍ. ຖ້າລ້າງໜ້າເລື້ອຍເກີນໄປ ຊັ້ນປົກປ້ອງ sebum ທີ່ຄຸ້ມຄອງຜິວກໍຈະຖືກລ້າງອອກໄປນຳ ຜິວຈຶ່ງເຂົ້າໃຈວ່າຂາດຄວາມຊຸ່ມຊື່ນ ແລະ ນ້ຳມັນ ແລ້ວສົ່ງສັນຍານໃຫ້ຕ່ອມໄຂມັນຜະລິດນ້ຳມັນອອກມາອີກ. ນີ້ຄືປະກົດການທີ່ຍິ່ງລ້າງ ຍິ່ງມີນ້ຳມັນອອກມາຫຼາຍ.

ການລ້າງໜ້າເບົາໆດ້ວຍນ້ຳອຸ່ນປະມານມື້ລະສອງເທື່ອ ຄື ຕອນເຊົ້າ ແລະ ຕອນແລງ ຈະຊ່ວຍຮັກສາຄວາມສົມດຸນລະຫວ່າງແຜງກັນຜິວ ແລະ ການຫຼັ່ງ sebum. ຄວນຫຼີກລ້ຽງນ້ຳຮ້ອນ ເພາະນ້ຳຮ້ອນຈະລະລາຍຊັ້ນ sebum ຫຼາຍເກີນໄປ. ນອກຈາກນັ້ນ ຫຼັງລ້າງໜ້າ ຄວນທາຄີມບຳລຸງເບົາໆເພື່ອເຕີມຄວາມຊຸ່ມຊື່ນ ເປັນວິທີຊ່ວຍບໍ່ໃຫ້ຕ່ອມໄຂມັນຕ້ອງເຮັດວຽກໜັກໂດຍບໍ່ຈຳເປັນ.

ສ່ວນປະກອບ ແລະ ນິໄສດູແລຮູຂຸມຂົນ

ເພື່ອດູແລຮູຂຸມຂົນໃຫ້ໄດ້ຜົນຈິງ ຕ້ອງແກ້ໄຂທັງສອງຫຼັກການທີ່ກ່າວມາຂ້າງເທິງໄປພ້ອມກັນ ຄື ການຫຼັ່ງ sebum ຫຼາຍເກີນໄປ ແລະ ການຫຼຸດລົງຂອງ collagen. ສ່ວນປະກອບ ແລະ ນິໄສຕໍ່ໄປນີ້ ເປັນຕົວແທນທີ່ເຮັດວຽກຮ່ວມກັນ.

• Salicylic acid (BHA): ລະລາຍໃນນ້ຳມັນໄດ້ດີ ຈຶ່ງເຈາະເຂົ້າໄປໃນຮູຂຸມຂົນທີ່ເຕັມໄປດ້ວຍ sebum ແລ້ວລະລາຍເຊວຜິວແກ່ ແລະ ກ້ອນ sebum ອອກ. ເພາະໂຄງສ້າງແບບນີ້ໄປເຖິງພາຍໃນຮູຂຸມຂົນໄດ້ດີກວ່າສານທີ່ລະລາຍໃນນ້ຳ.
• Niacinamide: ຄວບຄຸມຄວາມໄວການຜະລິດນ້ຳມັນຂອງຕ່ອມໄຂມັນ ພ້ອມທັງເສີມສ້າງແຜງກັນຜິວ. ເພາະມັນອອກລິດໂດຍຫຼຸດຜ່ອນສັນຍານກະຕຸ້ນການຫຼັ່ງ sebum ໂດຍກົງ.
• Retinoid: ຊ່ວຍໃຫ້ເຊວຜິວແກ່ຫຼຸດອອກທັນເວລາ ບໍ່ໃຫ້ສະສົມ ພ້ອມທັງກະຕຸ້ນການສ້າງ collagen. ເພາະເປັນສ່ວນປະກອບທີ່ອອກລິດຕໍ່ທັງສາເຫດການອຸດຕັນຮູຂຸມຂົນ ແລະ ແຮງທີ່ຄ້ຳຝາຮູຂຸມຂົນໄປພ້ອມກັນ.
• ຄີມກັນແດດ: ປົກປ້ອງ collagen ແລະ ໃຍຢືດຫຍຸ່ນອ້ອມຮູຂຸມຂົນບໍ່ໃຫ້ຂາດຫຼາຍຂຶ້ນຈາກແສງ UV. ເປັນຂັ້ນຕອນທີ່ຄົນມັກລະເລີຍທີ່ສຸດໃນແຕ່ລະມື້ ແຕ່ໃນໄລຍະຍາວແມ່ນນິໄສທີ່ມີຜົນຕໍ່ຂະໜາດຮູຂຸມຂົນຫຼາຍທີ່ສຸດ.

ທັງສີ່ຢ່າງນີ້ແນໃສ່ຈຸດທີ່ຕ່າງກັນ ແຕ່ສຸດທ້າຍແລ້ວເຮັດວຽກໄປໃນທິດທາງດຽວກັນ ຄື ຄວບຄຸມການຫຼັ່ງ sebum ພ້ອມທັງຮັກສາຄວາມຢືດຫຍຸ່ນຂອງຝາຮູຂຸມຂົນ. ດັ່ງນັ້ນແທນທີ່ຈະໃຊ້ພຽງສ່ວນປະກອບດຽວ ການເບິ່ງແຍງທັງການລ້າງໜ້າ ການຄວບຄຸມ sebum ການຈັດການເຊວຜິວແກ່ ແລະ ການກັນແດດໄປພ້ອມກັນ ຈະໃຫ້ຜົນທີ່ດີກວ່າ. ເມື່ອສະສົມນິໄສທີ່ເຮັດຢ່າງຕໍ່ເນື່ອງ ຮູຂຸມຂົນຈະຄ່ອຍໆເບິ່ງເປັນລະບຽບຂຶ້ນຕາມທີ່ຮູ້ກັນ.

References

Korean Dermatological Association, American Academy of Dermatology (AAD), and Ministry of Food and Drug Safety (MFDS).