Paano Naiiba ang Physical at Chemical Sunscreen sa Pagharang ng UV, at ang Tamang Paggamit Nito

Alam nating lahat na kailangan pa rin mag-sunscreen kahit hindi tag-init. Pero kapag tiningnan mo ang listahan ng ingredients, may makikita kang mga terminong parang physical sunscreen at chemical sunscreen, at hindi naman madaling ipaliwanag kung ano talaga ang pagkakaiba ng dalawa.

Sa totoo lang, magkaiba talaga ang mekanismo nila sa pagharang ng UV. Yung isa ay para bang nagbo-bounce ng liwanag palayo sa balat, samantalang yung isa naman ay sinisipsip ang liwanag hanggang mawala ito. Kapag naintindihan mo na ang prinsipyong ito, mas madaling maintindihan kung bakit may mga product na nagiging maputi sa balat at bakit may mga product na nagdudulot ng irritation.

Paano Iba ang Epekto ng UVA at UVB sa Balat?

Nahahati ang UV mula sa sikat ng araw ayon sa haba ng wavelength nito. Mahaba ang wavelength ng UVA (320 to 400nm) kaya kayang tumagos hanggang sa dermis, ang malalim na layer ng balat. Sa dermis matatagpuan ang collagen (ang protina na parang haligi na sumusuporta sa kalastikuhan ng balat), at umaabot dito ang UVA kaya unti-unti itong napipinsala.

Kaya nga hindi agad kapansin-pansin ang UVA tulad ng sunburn, pero kilala ito bilang pangunahing dahilan ng wrinkles at pagbaba ng kalastikuhan sa loob ng mga dekada. Bukod pa rito, malakas ito kaya nakakapasok pa ito sa salamin kahit nasa loob ka lang ng bahay. Halimbawa, kapag matagal kang nakaupo sa tabi ng bintana, hindi ka masusunog pero unti-unting nararamdaman mong nangingitim ang balat mo, at ito ang resulta ng dahan-dahang pag-ipon ng UVA.

Sa kabilang banda, maikli ang wavelength ng UVB (290 to 320nm) kaya hindi ito umaabot sa dermis at karamihan ay sinisipsip na lang sa epidermis, ang ibabaw na layer ng balat. Pero malakas naman ang energy nito kaya nakakapagdulot ito ng sunburn kahit saglit lang. Ang pamumula ng balat kapag 1 hanggang 2 oras ka lang nasa beach tuwing tag-init ay dahil mismo sa UVB.

Maraming nerve at blood vessel na nagkukumpol sa epidermis, kaya kapag na-stimulate ng UVB ang mga cells dito, agad tumutugon ang katawan sa pamamagitan ng pamumula at pananakit. Sa kabaligtaran, mabagal tumugon ang nerve response sa dermis, kaya kahit dahan-dahang naiipon ang pinsala mula sa UVA, walang agarang sakit o pamumula na nararamdaman.

Paano Nagre-reflect ang Physical Sunscreen ng UV?

Gumagamit ang physical sunscreen ng maliliit na metal particle tulad ng zinc oxide o titanium dioxide bilang pangunahing sangkap. Bumubuo ang mga particle na ito ng manipis na layer sa ibabaw ng balat.

Kapag dumadating ang UV papunta sa balat, tinatablan ng mga metal particle na ito ang liwanag parang maliliit na salamin, ipinapabalik ito o kinakalat sa lahat ng direksyon. Ibig sabihin, binabaligtad na nila ang direksyon ng liwanag sa ibabaw pa lang bago pa ito makapasok sa loob ng balat. Madaling isipin ito kung iisipin mo ang foil blanket na sinusuot pag umaakyat ka ng bundok tuwing taglamig. Kung paanong pinapabalik ng foil ang init na papalabas ng katawan, ganoon din ang metal particle sa physical sunscreen, pinapabalik nila ang UV bago pa ito makapasok sa balat.

Kaya ang physical sunscreen ay isang paraan na hinaharangan ang UV para hindi na maabot ang skin cells, kaya kayang harangan ang UV kahit walang chemical reaction na nangyayari. Kilala itong mas mahina ang irritation kaya medyo ligtas pa itong gamitin kahit sa sensitive skin o balat ng sanggol. Para magkaroon ng chemical reaction, kailangang dumaan muna ang ingredient sa proseso ng pakikipag-bond sa balat, pero dahil wala talagang proseso nito ang physical sunscreen, natural na mas mababa ang posibilidad ng irritation o allergy.

May isa pa ring mahalagang katangian. Dahil physical na reaction ang reflection, agad itong nagkakaroon ng epekto sa sandaling ipahid mo ito. Hindi kailangan ng oras para masipsip muna ang ingredient sa balat bago magreact. Kaya nga hindi problema kapag kailangan mong lumabas agad ng bahay.

Paano Sinisipsip ng Chemical Sunscreen ang UV Hanggang Mawala Ito?

Gumagamit ang chemical sunscreen ng carbon-based compound tulad ng avobenzone at octinoxate. Sa halip na i-reflect, direktang sinisipsip ng mga ingredient na ito ang UV energy papunta sa kanilang sarili.

Kapag nasipsip na ang UV, agad napupunta ang molecule sa isang excited state, ibig sabihin, tumataas ang energy nito kaya nagiging unstable. Parang spring na na-compress at biglang bumabalik sa dating hugis, agad babalik ang molecule sa orihinal na anyo nito habang inilalabas ang nasipsip na energy bilang init. Kahawig ito ng pagkahawak mo sa mainit na kaldero saglit at agad mong binitawan. Nakakaramdam ka ng init saglit lang, pero hindi mo ito hinahayaang magtagal, agad mong pinapalabas ang init at bumabalik sa normal.

Sa huli, bago pa makapinsala sa balat ang delikadong UV energy, na-convert na ito sa napakaliit na init hanggang mawala na lang. Pero dahil paulit-ulit ang prosesong ito, dahan-dahang nasisira ang ingredient mismo, kaya kilala ang chemical sunscreen na unti-unting bumababa ang bisa nito sa paglipas ng oras. Kung paanong nawawalan ng elastisidad ang isang spring kapag paulit-ulit itong na-compress at binitawan, ganoon din ang molecule ng chemical sunscreen, dahil daan-daang beses itong umuulit sa pagsipsip ng UV at pagpapalabas ng init sa isang araw, unti-unting nasisira ang structure nito.

At iba sa physical sunscreen, hindi agad nagkakaepekto ang chemical sunscreen. Kailangan munang maayos na maka-settle ang ingredient sa manipis na layer sa ibabaw ng balat bago pa magsimula nang maayos ang absorption reaction, kaya inirerekomenda na i-apply ito 20 to 30 minuto bago lumabas ng bahay. Kung lalabasin mo agad ito nang wala pang oras na maka-settle, parang lalantad ka sa UV habang hindi pa handa ang ingredient.

Bakit Mas Kapansin-pansin ang White Cast sa Physical Sunscreen?

Ang white cast ay ang kondisyon kung saan namumuti ang balat pagkatapos maglagay ng sunscreen. Sa physical sunscreen ito karaniwang nakikita.

Ang dahilan nito ay ang laki ng particle. May katangian ang zinc oxide at titanium dioxide na kasabay na nire-reflect nila ang parte ng visible light na nakikita ng ating mga mata, kaya kahit manipis lang ang inilagay mo, halatang parang may puting layer sa balat. Katulad ito ng pagpinta ng manipis na layer ng puting pintura sa dingding, hindi na makikita ang kulay sa ilalim at parang puti na lang ang lahat ng makikita. Kapag na-reflect ng particle ang liwanag, hindi na naipapakita ang kulay ng balat sa ilalim nito, at sa halip parang may puting layer na nakapatong.

Kamakailan, dahil dumami ang mga produktong dinurog nang napakaliit hanggang maging nano-size ang particle, nabawasan na ang white cast, pero mahirap pa rin itong lubusang maalis. Sa kabaligtaran, dahil ang chemical sunscreen ay sumisipsip lang ng liwanag at hindi ito nire-reflect, kadalasan ay malinaw itong dumidikit sa balat.

Ano ang Hinaharangan ng SPF at PA?

Kapag tiningnan mo ang packaging ng sunscreen, magkasama mong makikita ang SPF at PA. Magkaiba ang batayan ng dalawang ito sa klase ng UV na hinaharangan nila.

Ang SPF (Sun Protection Factor) ay index na nagpapakita kung gaano kalakas ang harang sa UVB. Mas malaki ang numero, mas matagal ang oras bago mamula ang balat. Halimbawa, kung mamumula ang balat mo sa loob lang ng 10 minuto kapag walang sunscreen, teoretikal na maaantala ito ng SPF15 nang 15 beses, ibig sabihin hanggang 150 minuto. Pero madalas mas maiksi rito ang aktwal dahil sa pawis at friction, kaya huwag umasa sa numero lang at laging mag-reapply. Ipinapakita naman ng PA (Protection Grade of UVA) kung gaano kalakas ang harang sa UVA, at mas maraming + ang nasa PA+++, mas malakas ang proteksyon.

Hindi sapat kung isa lang sa dalawa ang mataas. Kung gusto mong maharangan pareho ang UVA na nakakapinsala hanggang dermis at ang UVB na nagdudulot ng sunburn, mas mainam na tignan pareho ang SPF at PA.

Gaano Karami at Gaano Kadalas Dapat Mag-apply ng Sunscreen Para Magkaepekto Ito?

Para maabot ang naka-label na proteksyon ng sunscreen, kailangang sundan ang tamang dami at dalas ng pag-apply. Tingnan ang mga sumusunod:

• Maglagay ng katumbas ng laki ng barya na 500-won o mas marami pa sa buong mukha: sinukat ang naka-label na SPF at PA sa product testing gamit ang thickness na ito, kaya kapag konti lang inilagay mo, malaki ang bagsak ng aktwal na proteksyon kumpara sa naka-label.
• Mag-reapply bawat 2 oras kapag nasa labas: unti-unting nasisira ang ingredient ng chemical sunscreen habang sinisipsip nito ang UV, at natatanggal din ng pawis at sebo ang physical sunscreen, kaya lalong nipis ang layer sa paglipas ng oras.
• Mag-apply pa rin kahit maulap: kahit hinaharang ng ulap ang visible light na nakikita ng mata, hinahayaan pa rin nila makapasok ang malaking parte ng UV, kaya kahit mukhang mahina ang sikat ng araw, patuloy pa rin ang exposure ng balat sa UV.

Sa huli, malaki ang naiiba sa aktwal na epekto ng sunscreen depende sa kung gaano kakapal at kung gaano kadalas ito inilalagay. Kung nakakahirap na mag-apply ulit sa ibabaw ng makeup gamit ang kamay, praktikal na option din ang paggamit ng cushion o spray na may kasamang sun protection para i-layer.

Paano Pipili ng Tamang Sunscreen Para sa Balat Mo?

Mahirap sabihing mas maganda talaga ang physical o chemical sunscreen. Depende ito sa kondisyon ng balat mo kung alin ang mas bagay sa'yo.

Kung sensitive ang balat mo o madaling namumula sa irritation, mas komportable karaniwang ang physical sunscreen. Dahil physical na paraan ito ng pagharang at walang chemical reaction, mas mababa ang posibilidad na magkaroon ng breakout.

Sa kabaligtaran, kung mataba ang balat mo at ayaw mo ng white cast, mas madalas piliin ang chemical sunscreen dahil magaan at malinaw itong dumidikit sa balat. Pero may ilang ingredient sa chemical sunscreen na naiulat na nagdudulot ng contact dermatitis, kaya kung paulit-ulit kang nakakaramdam ng kati o pamumula pagkatapos mag-apply, subukan mong palitan ang ingredient.

Kamakailan, marami nang hybrid product na pinagsama ang dalawang paraan. Sabay na ginagamit ang reflection at absorption para mabawasan ang white cast habang pinapanatili ang proteksyon. May paraan din na gamitin ang magkaibang type sa magkaibang bahagi ng katawan. Marami ang gumagamit ng physical sunscreen sa mukha na madaling ma-irritate, at chemical sunscreen na magaan sa braso at binti na madalas ma-expose sa UV. Sa huli, walang isang sagot na laging tama, mas malapit itong proseso ng paghahanap ng tamang tugma habang binabantayan mo ang signal na ipinapakita ng balat mo.

References

Korean Dermatological Association, Ministry of Food and Drug Safety (MFDS), American Academy of Dermatology (AAD), and U.S. Food and Drug Administration (FDA).