Acne sa likod: sanhi, mga sangkap sa paggamot, tagal ng paggaling, at pangangalaga
Ni Dr. Kim7 min na pagbasa

Kapag may lumitaw na pigsa sa likod, karaniwang akala natin pareho lang ang gagawin nating pag-aalaga gaya ng sa mukha. Pero ang likod ay may ibang kapal ng balat at ibang densidad ng sebaceous gland kumpara sa mukha. Kaya kahit hindi gaanong magkaiba ang sanhi, iba ang bilis ng paggaling at iba rin ang paraan ng tamang pag-aalaga.
Karaniwang lumalabas ang back acne sa mga bahaging madalas madiinan ng strap ng bra o bag, o sa mga lugar na matagal na natitirhan ng pawis pagkatapos mag-ehersisyo. May iba't ibang klase rin ito, mula sa maliliit na parang butil hanggang sa namumula at namamagang bukol. Titingnan natin ngayon kung bakit ganito talaga ang ugali ng acne sa likod, at ano ang dapat gawin para maayos ito nang tama.
Bakit madalas magkaroon ng acne sa likod?
Ang likod, lalo na ang taas nito malapit sa balikat, ay isa sa mga bahagi ng katawan na pinakamaraming sebaceous gland. Ang sebaceous gland ay parang maliit na pabrika na gumagawa ng sebum, ang mantikang sangkap na nagpapanatiling moist sa balat.
Dito, malaki at maraming sebaceous gland ang nakapaloob sa bawat pore, kaya kahit parehong stimulus lang, mas marami ang nagiging sebum kumpara sa mukha. Kapag dumami ang sebum, mas madaling mabara ang bunganga ng pore dahil naghahalo ito sa patay na balat, at sa loob ng nabarang pore ay dumarami ang Cutibacterium acnes (ang bacteria na naninirahan talaga sa loob ng ating pores), na nagpapasimula ng inflammation.
Kaya't ang simula ng back acne ay talagang pareho lang sa facial acne. Nagsasara ang pore, dumarami ang bacteria sa loob, at sumasagot ang katawan sa pamamagitan ng inflammation bilang depensa. Ang pagkakaiba lang, mas malawak at mas madalas nangyayari ito sa likod dahil mataas ang densidad ng sebaceous gland dito.

Bakit mas sensitibo sa hormones ang likod?
Ang sebaceous gland ay sensitibo sa androgen, ang hormon na madalas tinatawag na male hormone. Sa panahon ng puberty at kahit sa adulthood, tuwing tumataas o bumababa ang antas ng androgen, natu-trigger ang sebaceous gland sa likod at balikat kaya tumataas ang produksyon ng sebum.
Mula pa noong fetal development, likas nang mas malaki ang sebaceous gland sa likod at balikat kumpara sa mukha, kaya kahit parehong hormonal trigger, mas malakas ang reaction dito. Kaya't karaniwan nang mas maagang lumalabas ang pigsa sa likod kaysa sa mukha kapag nagbabago-bago ang hormone dahil sa menstrual cycle o stress. Sa madaling salita, iba-iba ang pagkakasunod-sunod ng pagsagot ng bawat bahagi ng katawan sa hormonal changes.
Ano ang epekto ng pawis at kiskis?
Hindi direktang nagdudulot ng acne ang pawis mismo. Pero kapag matagal na nakadikit sa balat ang damit na basa ng pawis, umuudlom ang paligid ng pore, at kapag may dagdag na friction, mas madaling mairita at masara ang bunganga ng pore.
Ganito rin ang mangyayari sa mga bagay na patuloy na dumidiin sa balat, gaya ng workout clothes, strap ng bagpack, at strap ng bra. Kapag paulit-ulit ang friction at pressure na ito, na-irritate ang pader ng hair follicle at kumakapal ito, at ang napal na pader na ito ang humaharang sa sebum na dapat sana ay lumalabas nang normal. Ang tawag dito ay acne mechanica, ang uri ng acne na dulot ng physical stimulation.
Kaya't kapag matagal kang hindi nagpapalit ng damit pagkatapos mapawisan, sabay-sabay na naitatayo ang kondisyon para dumami ang bacteria at para mabara ang pore.
Fungal folliculitis ba ang maliliit na butlig?
Kapag maraming maliliit na butil na parang pigsa ang biglang lumitaw sa likod, may mga pagkakataong hindi ito bacterial acne kundi fungal folliculitis, dulot ng dumaming Malassezia (isang uri ng yeast na likas na naninirahan sa balat) sa loob ng hair follicle.
Magkatulad ang hitsura ng dalawang kundisyon kaya madalas nalilito, pero ibang klase ang sanhi kaya iba rin ang treatment. Sa bacterial acne, tumutulong ang antibiotics o benzoyl peroxide (isang ingredient na pumipigil sa bacteria at nag-aalis ng patay na balat). Pero sa fungal folliculitis, antifungal ingredient ang kailangan. Kung antibiotics lang ang patuloy na gagamitin, baka mas maganda pa ang kondisyon para lumaki ang fungus.
Kaya kung magkakatulad ang laki at hugis ng butil sa likod at may kasamang kati, isaalang-alang din ang posibilidad ng fungal folliculitis at siguraduhin munang alamin ang tunay na sanhi bago simulan ang anumang pag-aalaga.
Paano gumagana ang bawat sangkap sa paggamot?
Mas makakatulong kung alam mo kung paano gumagana ang ingredient bago pumili ng produktong ilalagay sa likod. Narito ang mga pangunahing ingredient at ang mekanismo ng bawat isa.
- Salicylic acid: Oil-soluble ito kaya kaya nitong pumasok sa loob ng pore na nabarahan ng sebum at humugot ng patay na balat. Ang kaibahan nito sa iba pang exfoliant ay may kakayahan itong marating ang loob ng pore.
- Benzoyl peroxide: Sabay na binabawasan ang bacteria sa loob ng pore habang naglalabas ng oxygen. Gusto ng Cutibacterium acnes ang low-oxygen environment, kaya kapag dumami ang oxygen, mas mahirap na para sa bacteria na dumami pa.
- Topical retinoid gaya ng adapalene: Pinabababa nito ang bilis ng pagkumpol ng dead skin cells sa bunganga ng pore, kaya natural na nakakalabas ang patay na balat bago pa masarhan ang pore. Kakaiba ito dahil nagtatrabaho ito bago pa magsimula ang inflammation.
Iba-iba ang tinatamaan ng bawat ingredient na ito, kaya karaniwan nang pinagsasabay ang mga ito kaysa iisa lang ang gamit depende sa sintomas. Pero dahil sensitibo sa irritation ang balat sa likod, mas mainam munang magsimula sa mababang concentration.
Bakit mas mabagal gumaling kaysa sa mukha?
Kahit parehong ingredient ang ginagamit, karaniwan nang mas mabagal ang paggaling ng back acne kumpara sa facial acne. May dalawang dahilan dito.
Una, mas makapal ang stratum corneum ng balat sa likod kaysa sa mukha. Mas mahaba ang daan na dapat tahakin ng ingredient para pumasok sa balat, kaya mas matagal ito bago marating ang target nito. Pangalawa, mas mahirap ilagay nang pantay-pantay ng kamay ang produkto sa malawak na bahagi ng likod kumpara sa mukha, kaya karaniwan nang hindi pantay ang dami at posisyon ng produktong tumatama sa balat.
Dahil dito, kahit regular ang pag-aalaga, karaniwang nasa 4 hanggang 12 linggo bago makita ang tunay na pagbabago sa back acne. At ang pulang marka o pigmentation na naiiwan pagkatapos huminahon ang pigsa ay maaaring tumagal pa ng 6 hanggang 12 buwan bago tuluyang mawala. Kaya sa halip na madalian palitan ang produkto, mas makatutulong kung susubukan mo munang bantayan ang isang paraan nang hindi bababa sa isa hanggang dalawang buwan.

Mga gawi na makakatulong sa acne sa likod
Kasingahalaga ng paglalagay ng ingredient ang mga habit na ginagawa mo araw-araw. Narito ang mga habit at ang dahilan kung bakit ito nakakatulong.
- Palitan agad ang damit pagkatapos mapawisan: Kapag matagal na nakadikit sa balat ang damit na basa ng pawis, umuudlom ang paligid ng pore at dumarami rin ang friction.
- Pumili ng maluwag at breathable na damit: Kapag mas maliit ang pressure na nagbibigay ang damit sa balat, mas kaunti rin ang irritation na nagpapakapal sa pader ng hair follicle.
- Banlawan nang maigi para hindi tumulo ang conditioner o hair treatment sa likod tuwing naliligo: Ang mantika mula sa hair product na naiiwan sa balat ng likod ay isa pang posibleng dahilan kung bakit nasasarhan ang pore.
- Pumili ng non-comedogenic na sunscreen: Kailangan pa rin ang sun protection, pero ang mga produktong mataba ang texture ay mas madaling makasara sa mga pore na sensitibo na.
Hindi biglaan mawawala ang back acne dahil lang sa isa sa mga habit na ito. Pero kapag pinagsama ito sa tamang pag-aalaga ng ingredient, unti-unting nababawasan ang kondisyong nagpapasara sa pore at nagpapadami sa bacteria, kaya mas mabilis makikita ang resulta.
References
Korean Dermatological Association, American Academy of Dermatology (AAD), and Ministry of Food and Drug Safety (MFDS).
Nakatulong ba ito?
Tungkol sa artikulong ito
Isinulat ng isang praktisong aesthetic physician at nilalayong para sa pangkalahatang edukasyon, hindi kapalit ng personal na payong medikal.
Basahin sunod

Gamot na iniinom sa acne, antibiotics at isotretinoin: pagkakaiba at side effect
Ang mga inuming gamot para sa pigsa ay nahahati sa dalawang uri, antibiotics at isotretinoin, at magkaiba ang paraan ng paggana ng mga ito. Ang antibiotics ay bumabawas ng bacteria at pamamaga na sanhi ng pigsa, habang ang isotretinoin naman ay pinaliliit mismo ang oil gland kaya nakikialam ito sa pinagmulan ng problema. Narito ang paliwanag kung bakit iba ang sitwasyong ginagamitan ng dalawang ito, base sa kung paano talaga sila gumagana sa katawan.
Ni Dr. Kim

Maskne: Sanhi at Paraan ng Pag-aalaga, Bakit Sa Baba at Pisngi Madalas Tumubo?
Marami ang nakakaramdam na dumarami ang pantal nila sa paligid ng baba at pisngi kapag matagal silang nakasuot ng mask. Kapag nagsanib ang friction, mataas na halumigmig, at pagbara ng pores, natitinag ang skin barrier at madaling pumasok ang pamamaga. Narito ang paliwanag kung bakit nangyayari ito at paano ito maayos na maalagaan, base sa mekanismo nito.
Ni Dr. Kim

Kulubot sa Leeg: Sanhi at Paggamot, Nakakatulong Ba ang Botox at Lifting?
Manipis ang balat ng leeg at kaunti lang ang oil gland dito, kaya mas maaga itong nawawalan ng tibay kumpara sa mukha. Dahil madalas din itong gumagalaw, sabay na lumalabas ang vertical band at ang guhit na kulubot. Narito kung bakit nagsasabay ang dalawa, at paano gumagana ang paraan ng pag-aalaga at ng mga procedure.
Ni Dr. Kim