ABNOM (acquired bilateral nevus of Ota), bakit hindi ito naaalis ng cream at kailangan ng laser nang paulit-ulit?

Kung minsan may lumalabas na maitim na may bahid ng asul na kulay sa iyong pisngi o cheekbone, simetriko sa kaliwa at kanan, baka hindi iyon melasma kundi ABNOM. Lalo na kung matagal ka nang naglagay ng whitening cream sa akalang melasma pero wala talagang nangyari. Magkamukha sila sa tingin, pero magkaiba ang lalim ng pigment, kaya magkaiba rin ang paraan ng paggamot.

Ang buong pangalan ng ABNOM ay acquired bilateral nevus of Ota-like macules. Karaniwan ito sa mga babaeng Asyano, at kadalasang lumalabas pagkatapos ng edad 20 sa magkabilang pisngi, cheekbone, noo at gitna ng ilong nang simetriko. Ang mahalaga, nasa malalim na dermis ang pigment, hindi sa epidermis. Kaya mahirap itong alisin ng pahid na gamot, at ang standard na lunas ay laser 1064 nm na ginagawa nang maraming beses. Isa-isa kong inayos, mula sa pagkakaiba sa melasma, bilang ng laser session, side effect, hanggang sa lapit kapag may kasamang melasma.

Ano ang pagkakaiba ng ABNOM sa melasma?

Ang pinakamalaking pagkakaiba ay ang lalim ng pigment. Sa melasma, nasa epidermis at itaas na bahagi ng dermis ang pigment, samantalang sa ABNOM nasa malalim na dermis ang mga pigment cell. Kaya kahit parehong kayumanggi, madalas na mukhang mala-asul o kulay abo-kayumanggi ang ABNOM. Dahil ang malalim na pigment ay nagpapakita ng asul na kulay habang dumadaan ang liwanag.

Magkaiba rin ang hugis at kalat. Kumakalat ang melasma bilang malapad na tsapa na malabo ang gilid, samantalang ang ABNOM ay kadalasang maliliit na bilog na tuldok na nagtitipon nang simetriko sa pisngi, cheekbone, noo at gitna ng ilong. Karaniwang lumalabas ito pagkatapos maging adulto, matapos ang edad 20, at pambihirang madalas sa mga babaeng Asyano. Puwede itong lumalim dahil sa sikat ng araw o hormone, kaya madaling mapagkamalang melasma.

Ang problema, dahil sobrang magkamukha nila, madalas mapagkamalang melasma ang ABNOM at matagal na ginagamot nang mali. Sa totoo lang, hindi bihira na parehong nasa isang mukha ang dalawa. Kaya bago magsimula ng gamutan, ang pinakamahalaga ay tumpak na matukoy kung anong lalim naroon ang pigment. Sa dermatology clinic, tinitingnan ng doktor ang lalim, kulay at pattern ng kalat ng pigment para makilala ang dalawa, at kung kailangan, tinatasa kung may dermal pigment para itakda ang direksiyon ng lunas.

Bakit mahirap itong alisin ng cream o iniinom na gamot?

Ang whitening cream na ipinapahid ay kumikilos sa pigment sa epidermis. Ang mga sangkap tulad ng hydroquinone ay humaharang sa paggawa ng melanin para pumusyaw ang melasma sa epidermis. Pero ang pigment ng ABNOM ay nasa malalim na dermis, kaya hindi kayang abutin ng pahid na gamot ang lalim na iyon. Kaya kahit gaano ka pa katiyaga sa whitening cream, halos walang pagbabago ang ABNOM.

Ganoon din ang iniinom na gamot. Ang oral tranexamic acid na nakakatulong sa melasma ay pantulong lamang na nagbabawas ng signal na humihikayat sa pigment, kaya hindi nito kayang alisin ang tambak na pigment na matagal nang nakalubog sa dermis. Ibig sabihin, ang mga lunas na naka-target sa melasma ay talagang mahina ang epekto sa ABNOM. Kaya sa mga nagsasabing hindi umepekto ang whitening cream, hindi kakaunti ang aktwal na hindi melasma kundi ABNOM, at kapag nagbago ang diagnosis, nagbabago rin ang paraan ng gamutan.

Para maalis ang dermal pigment, kailangan ng paraan na umaabot sa lalim na iyon at direktang dumudurog sa pigment. Iyon ang ginagampanan ng laser. Kaya ang ABNOM ay hindi ginagamot sa pahid at inom, kundi nakasentro sa laser na dinudurog nang pino ang malalim na pigment para linisin ito ng katawan. Dito mismo naghihiwalay ang lunas ng ABNOM sa melasma.

Paano gumagana ang laser at ilang beses kailangan?

Ang standard na lunas ng ABNOM ay Q-switched Nd:YAG laser na 1064 nm. Umaabot ang wavelength na ito sa malalim na dermis, at sa malakas na pressure wave ay dinudurog nito nang pino ang tambak na pigment. Ang durog na pigment ay unti-unting nililinis ng immune cell ng katawan, at ganoon pumupusyaw ang kulay sa maraming session.

Ang mahalaga, hindi ito natatapos sa isang beses. Malalim at matigas ang dermal pigment, kaya sa isang pag-aaral ang median ng bilang ng lunas ay 11 na beses, at kadalasang 10 hanggang 15 na beses ang kailangan. Pero maganda naman ang resulta kapag naabot ang bilang. Sa parehong pag-aaral, dalawang buwan pagkatapos ng huling lunas, 46.7 porsiyento ng mga pasyente ang nagpakita ng 76 hanggang 100 porsiyentong paggaling, at 33.3 porsiyento ang nagpakita ng 51 hanggang 75 porsiyentong paggaling. Sa ibang pag-aaral din, mas maganda ang epekto sa mas maraming lunas, at mas maganda ang resulta kapag mas bata ang edad noong nagsimula.

Kaya kailangan ng pasensiya sa lunas ng ABNOM. Kailangang gawin nang maraming beses na may agwat na ilang linggo, at unti-unti ring lumalabas ang pagpusyaw ng kulay. Sa halip na sumuko pagkatapos ng isa o dalawang beses dahil sa akalang walang epekto, mas mabuti magsimula nang may pang-unawa na ito ay isang prosesong maraming beses mula sa simula.

May side effect ba na paglabas pa ng pigment?

Ang proseso ng pagdurog ng malalim na pigment gamit ang laser ay maaaring may kasamang side effect na pansamantalang paglabas pa ng pigment, ang post-inflammatory hyperpigmentation. Nangyayari ito kapag tumutugon ang balat sa init ng laser at pansamantalang gumagawa ng mas maraming pigment. Kadalasang pumupusyaw ito sa paglipas ng panahon, pero kailangan ng pag-aalaga.

Hindi pareho ang laki ng side effect na ito sa lahat. Mas mataas ang panganib kapag mas matanda ang edad, mas maitim ang kulay ng pigment lesion, at mas maitim ang orihinal na kulay ng balat. Kaya sa ganitong kaso, mas ligtas na itakda nang mas konserbatibo ang lakas ng laser at bigyan ng sapat na agwat. Dahil kapag sinubukang alisin nang malakas agad at lumabas pa ang pigment, mas matagal pa ang paggaling.

Mahalaga rin ang pag-aalaga pagkatapos ng lunas para mabawasan ang side effect. Pagkatapos ng lunas, iwasang mabuti ang sikat ng araw, iwasan ang irritation, at kung kailangan, samahan ng soothing at whitening care. Sa huli, ang laser ng ABNOM ay hindi paligsahan ng lakas, kundi balanseng lunas na maingat na ginagawa nang maraming beses para hindi lumabas pa ang pigment. Ang pagkatagpo sa may karanasang tagapaggawa na kayang panatilihin ang balanseng iyon ang malaking magpapasya sa resulta. Kahit pansamantalang lumabas ang pigment, kadalasang pumupusyaw ito sa loob ng ilang buwan, kaya sa panahong iyon mas ligtas maghintay ng paggaling at magbigay ng agwat kaysa sa padalus-dalos na pagtaas ng lakas.

Paano kung may kasamang melasma?

Hindi bihira na parehong nasa isang mukha ang ABNOM at melasma. Dito pinakamahirap. Kailangan ng laser ng ABNOM para durugin ang dermal pigment, pero sensitibo ang melasma sa init ng laser at puwedeng lumalim pa. Ibig sabihin, sa pagsubok na gamutin ang isa, puwedeng lumala ang isa.

Kaya kapag parehong may dalawa, mas maingat ang lapit. Minsan binababaan ang lakas ng laser para hindi maapektuhan ang melasma, at unang pinapatatag ang melasma sa pahid na gamot, iniinom na gamot at sun protection bago ituloy ang laser ng ABNOM. Kailangan ng estratehiya na kinokontrol ang pagkakasunod at lakas para pamahalaan nang sabay ang dalawang pigment.

Posible lang ang kontrol na ito kung may karanasan sa pagkilala at paghawak ng pigment. Kaya kapag magkahalo ang ABNOM at melasma, ang pinakamahalaga ay ang sabay na pag-diagnose ng dalawang pigment at hakbang-hakbang na pagbuo ng plano. Kung mag-diagnose ka sa sarili at magpaputok ng malakas na laser, puwedeng sumulpot din ang melasma at lumala ang sitwasyon, kaya mas mabuting itakda ang pagkakasunod sa pamamagitan ng konsultasyon. Sa mga kaso ng magkahalong pigment, mas bagay ang mahabang-hiningang plano na pinapatatag ang melasma habang unti-unting binabawasan ang ABNOM, kaysa subukang tapusin nang sabay-sabay.

Kaya paano dapat lapitan?

Kahit kamukha ng melasma ang ABNOM, ito ay ganap na ibang pigment disorder na ang pigment ay nasa malalim na dermis. Kaya may hangganan ang pahid at inom na lunas, at ang sentrong lunas ay laser 1064 nm na ginagawa nang maraming beses. Ang unang hakbang ay tumpak na tukuyin kung melasma, ABNOM, o magkahalo ang dalawa bago magsimula.

Mas mabuting itakda nang makatotohanan ang inaasahan. Malalim at matigas ang dermal pigment, kaya hindi ito nawawala sa isang beses, at karaniwang kailangang magtiis ng mga sampung session bago dumating ang malinaw na pagbabago. Sa prosesong iyon, puwedeng pansamantalang lumabas pa ang pigment, kaya ang patuloy na pagtahak sa ligtas na agwat at lakas kaysa sa puwersa ang tunay na mas mabilis na daan. May resulta ng pag-aaral na mas maganda ang epekto kapag mas bata nagsimula, kaya mas kapaki-pakinabang ang maagang tumpak na diagnosis kaysa hayaang matagal. Sa loob at pagkatapos ng lunas, kailangan ding alagaan nang sabay ang sun protection at pagbabawas ng irritation para hindi muling maapektuhan ang pigment. Nakakamit ang pinakakasiya-siyang resulta sa ABNOM kapag nagsanib ang tatlong ito, ang tumpak na diagnosis, matiyagang maraming lunas, at maingat na pag-aalaga pagkatapos. Kung alam mo mula sa simula na ito ay lunas na tumatagal, hindi ka mag-aalinlangan sa gitna ng daan.