Serf радиожиілігі: екі жиілікті бірге қолданудың әсері және айырмасы қандай?

Бетте тартылу сезілгенін көпшілігіміз кем дегенде бір рет байқаған шығармыз. Айнаға қараған сайын себебін білгіміз келеді, бірақ нақты себебін анық айту оңай емес. Тері астына үңілсек, жауап күтпегендей қарапайым екенін көреміз: терінің тірегі іспетті ұлпа, коллаген жаспен бірге бірте-бірте азаяды.

Серф (Xerf) дегеніміз коллагенді радиожиілік, яғни RF (Radiofrequency) энергиясы арқылы ынталандыратын лифтинг аппараты. Басқа радиожиілік аппараттарынан ерекшелігі, ол бір емес, екі жиілікті бір мезгілде қолданады. Себебі қарапайым: терінің әр қабатында тартылудың себебі сәл өзгеше болғандықтан, әр тереңдікке әртүрлі ынталандыру қажет. Сондықтан бұл аппараттың бетті қандай қағидамен тартатынын кезең-кезеңімен толық қарастырайық.

Радиожиілік тері ішінде қалай жылуға айналады?

Радиожиілік дегеніміз электр энергиясының бір түрі. Бұл энергия тері ұлпасынан өткенде, ұлпа ішіндегі су мен иондар электр өрісінің бағытына сай секундына миллиондаған рет тез бағытын өзгертіп қозғалады, осы кезде бір-бірімен соқтығысады.

Бұл сымнан ток өткенде сымның өзі қызатынына ұқсас қағида. Ұлпа өзі кедергіге тап болып үйкеліс жылуын түзеді, сондықтан лазер сияқты жарық энергиясын беткейге бағыттайтын әдістен жылудың пайда болу жолы мүлде басқа. Осылайша түзілген жылу дерма ішіндегі коллаген талшықтарына жеткенде лифтинг реакциясы басталады.

Алақанды жылдам ысқылағанда алақан жылитыны да осындай құбылыс. Үйкелген сайын жылу көбірек жиналатыны сияқты, радиожиілік те қысқа уақытта бағытын қаншалықты жиі өзгертетініне қарай түзілетін жылу мөлшері өзгереді. Сондықтан ұлпа ішіне энергияны тығыз жеткізу осы аппараттың басты ерекшелігі.

Бұл әдістің тиімділігі, беткейден гөрі ішінен бастап қызатынында. Бұл микротолқынды пеш тағамды сыртынан емес, ішінен біркелкі қыздыратынына ұқсас, сондықтан эпидермис салыстырмалы аз тітіркенеді де, оның астындағы дерма қабатына жылу көбірек жиналатындай реттеуге болады.

Жиілікке қарай өзгеретін жету тереңдігі

Бірдей радиожиілік болса да, жиілік мәніне қарай тері астында жететін тереңдік өзгереді. Жиілік неғұрлым төмен болса, ұлпаның кедергісіне азырақ ұшырап, тереңірек қабатқа дейін энергия жетуге бейім, ал жиілік неғұрлым жоғары болса, салыстырмалы түрде үстіңгі қабатта энергия жұмсалады.

Радио хабар тарату мысалы түсінуге көмектеседі. Төмен жиілік кедергілерден өтіп алысқа таралады, ал жоғары жиілік жақын аймаққа шоғырланады, дәл осындай қағида. Серф осы қасиетті пайдаланып әртүрлі тереңдікті нысанаға алады.

Бұған қоса, әр ұлпада электрдің қаншалықты жақсы өтетіні, яғни кедергі мәні (импеданс) де тереңдікке әсер етеді. Май қабатында су аз болғандықтан кедергі жоғары, ал дерма қабатында су көп болғандықтан кедергі төмен келеді. Аппарат осы ұлпа аралық кедергі айырмасын да есептеп, қалаған тереңдікке жылу шоғырланатындай энергияны реттейді.

Кедергісі жоғары ұлпадан өткенде, бұл құмды жағажаймен жүргенге ұқсас, әр қадам сайын күш көбірек жұмсалып, сол жерде энергия көбірек жылуға айналады. Керісінше, кедергісі төмен ұлпа асфальт жолмен жүргендей жеңіл, энергия оңай өтіп, әрі қарайғы қабатқа жетеді. Сондықтан май қабатының маңында жылу тез жиналады, ал су мол дерма қабатынан энергия салыстырмалы оңай өтеді.

Екі жиілікті бір мезгілде қолданудың себебі

Беттің тартылу себебі бір ғана қабатта пайда болмайды. Үстіңгі дерма қабатында коллаген азайып, ұсақ әжім мен беткейлік тартылу пайда болса, тереңірек қабатта теріні ұстап тұратын фасция (SMAS, бүкіл бетті орап тұратын жұқа қабық, киімнің астары сияқты қызмет атқаратын ұлпа) босаңсып, жалпы көлемнің төмен түсуіне әкеледі.

Серф үстіңгі және терең жиілікті бір мезгілде беріп, екі қабатты бірден ынталандырады. Сондықтан тек бір қабатты қыздыратын аппаратпен салыстырғанда, тартылудың бірнеше себебіне қатар әсер ететіні осы аппараттың ерекшелігі болып саналады.

Қабаттарды бөліп ынталандырудың тағы бір себебі бар. Үстіңгі қабатты қыздыруға жеткілікті қуатты тек терең қабатқа ғана бағыттаса, эпидермис жеткілікті ынталанбай қалады, ал терең қабат қажеттіден артық қызып кетуі мүмкін. Керісінше, үстіңгі қабатқа сай қуат қойса, терең қабатқа жылу жеткілікті жетпейді. Сондықтан әр қабатқа сай қуатты жеке белгілеп, бір мезгілде жеткізу қажет.

Мысалы, жұқа бір көрпе жаппай, қалыңдығы әртүрлі екі көрпені қабаттап жапқанда бүкіл дене біркелкі жылитынына ұқсас. Үстіңгі және терең қабатқа сай қуатты бір мезгілде жіберсе, бір жағына назар аударып, екінші жағын ұмытып кету қаупі азаяды. Шын мәнінде маңдай немесе ұрт сияқты май мен фасция бірге кездесетін аймақтарда тек бір қабатты ынталандырумен тартылуды түзету қиынға соғатыны жиі айтылады, сондықтан екі жиілікті бірге қолдану әдісі тәжірибеде жиі таңдалады.

Рәсімнен кейін тері неге тартылады?

Коллаген үш тарамы бір-біріне оралған спираль құрылымға ие. Бұл спираль белгілі бір температурадан асып қызғанда құрылымы бұзылып, сол сәтте ұзындығы қысқарады, бұл жылу алған серіппенің бүрісіп қалуына ұқсас.

Сондықтан процедурадан кейін бірден теріде сәл тартылу сезімі пайда болуы мүмкін, себебі коллаген жылуға бірден жиырылу арқылы жауап береді. Бірақ бұл лезде болатын реакция тек бастама ғана, нағыз өзгеріс одан кейін баяу жүреді.

Бұл құбылысты ет қуырғанда да көруге болады. Пісірмеген кезде жайылып жатқан ет талшықтары жылу алғанда сәл бүрісіп, қалыңдай түседі, осы бүрісетін құрам ет ішіндегі коллаген. Тері ішіндегі коллаген де дәл сол ақуыз болғандықтан, жылу алғанда ұқсас әсер береді.

Бірақ адам терісі еттей үздіксіз қыздырылмайды, ұлпа зақымданбайтын шамада ғана қысқа уақыт қыздырылады. Сондықтан жиырылу болғанымен, ұлпаның өзі зақымданбайтындай реттеу осы процедураның негізгі технологиясы. Жиырылған коллаген өз алдына теріні сәл тартады, бірақ уақыт өте келе қайта босаңсу да болады, сондықтан лезде сезілетін тартылу сезіміне қарап нәтижені толық бағалау әлі ерте.

Коллаген бірнеше айда қалай жаңадан жиналады?

Жылу ынталандыруын алған ұлпа кішкене жарақат алғандай қалпына келу реакциясын бастайды. Дерма қабатындағы фибробласт жасушалары (коллаген өндіретін жасуша зауыты десе де болады) белсенділігі артып, жаңа коллаген мен эластин түзе бастайды.

Бұл процесс бір-екі күнде аяқталмайды, әдетте процедурадан кейін 4 аптадан 6 айға дейін бірте-бірте жүреді деп саналады. Сондықтан Серф нәтижесі процедура күнінен гөрі уақыт өткен сайын анығырақ көрінетіні туралы деректер бар.

Ескі қабырғаны бұзып, жаңа кірпішті бірте-бірте қалап шығатын құрылысқа уақыт кеткені сияқты, жасушаға да жаңа ақуыз тізбегін түзіп, тығыз орналастыруға уақыт керек. Бұл процесті жасанды түрде жеделдетсе, керісінше ұлпа шашыранды жиналуы мүмкін, сондықтан 4 аптадан 12 аптаға дейін баяу жүруі берік нәтижеге әкеледі деп саналады.

Осы кезеңде жаңадан түзілетін коллагенде алғашында III типті коллаген үлесі жоғары болады. Жарақат түскенде алдымен шашыранды жаңа тін өсетіні сияқты, жылу ынталандыруын алған ұлпа да қалпына келудің басында жұқа әрі икемді III типті коллагенмен алдымен толтырады. Дені сау ересек адамның дерма қабаты қалыпты жағдайда 80%тен 90%ға дейін берік I типті коллагенмен толтырылған, бірақ жас ұлғайған сайын немесе күн сәулесіне ұзақ уақыт түскенде осы I типті коллаген азайып, соған қарай III типтің үлесі артады деп саналады. Сондықтан III тип артқан жағдай жастықтың жақсы белгісі емес, керісінше қартайған теріде байқалатын өзгеріске жақынырақ.

Уақыт өте келе осы бастапқы III типті коллаген бірте-бірте берік әрі реттелген I типті коллагенге қайта құрылады. Бұл құрылыс алаңында алдымен уақытша тіреу қойып, кейін оны біртіндеп берік болаттай темірмен ауыстыруға ұқсас процесс. Сондықтан Серф процедурасынан кейін бірнеше апта, тіпті бірнеше айға созылатын нағыз өзгеріс дегеніміз, коллаген мөлшерінің артуымен қатар, шашыранды III типті құрылымның қайтадан тығыз I тип негізіндегі құрылымға оралу процесі деп қарауға болады.

Неше рет алу керек және қанша уақыт сақталады?

Коллаген жаңадан түзілуге уақыт кететіндіктен, Серфты бір рет қана емес, 3 аптадан 4 аптаға дейін аралықпен 3тен 4 ретке дейін қабылдау жиі ұсынылады. Курсқа бөлудің себептері мынадай:

• Бір рет процедура жасау фибробласт жасушаларын жеткілікті ынталандыруға жеткіліксіз болғандықтан, қайталама ынталандыру арқылы коллаген түзілу мөлшерін жинақтау әдісі жиі қолданылады.
• Коллаген жаңадан жиналып, қайта құрылуға уақыт қажет болғандықтан, әдетте 3 аптадан 4 аптаға дейін аралықпен келесі курс жасалады.
• Коллаген уақыт өте келе табиғи түрде қайта азайатын ұлпа болғандықтан, әсерді сақтау үшін 6 айдан 12 айға дейінгі аралықпен күтім процедурасы жасалатын жағдайлар жиі кездеседі.

Спортзалда бір рет ғана жаттығу жасаумен дене бірден өзгермейтіні сияқты, коллаген де бір ғана ынталандырумен көрнекті түрде өзгеруі қиын. Ынталандыру жинақталған сайын жауап беретін фибробласт саны да көбейеді деп саналады, сондықтан 3 аптадан 4 аптаға дейін аралықпен қайталау нәтижені жинақтауға тиімді. Аралық тым қысқа болса, ұлпа әлі қалпына келмей жатып қайта ынталандыру түсіп ауыртпалық болуы мүмкін, ал тым ұзақ болса, бұрынғы түзілген әсер солғындағаннан кейін келесі ынталандыру түсіп, көңілге қонымсыз нәтижеге әкелуі мүмкін.

Сақталу мерзімі әр адамның тері жағдайы мен қартаю жылдамдығына қарай айтарлықтай өзгереді, бірақ көбіне 6 айдан 12 айға дейін деп саналады. Бірақ коллагеннің жаңадан түзілуіне қоса, уақыт өткен сайын табиғи қартаю үдерісі қайта жалғасатындықтан, бір ғана курспен өмір бойы сақталатын процедура емес екенін алдын ала білу күтуді дұрыс реттеуге көмектеседі.

Рәсім кімге сәйкес және нені білу керек?

Серф негізінен бастапқы немесе орташа дәрежедегі тартылуы бар адамдарға қарастырылатын процедура. Резеңке жіп те тым созылып, түпкілікті серпінділігін жоғалтқан соң қанша тартсаңыз да бастапқы қалпына оралмайтыны сияқты, теріде де тартылу ауыр дәрежеде болғанда жылу ынталандыруымен ғана қайтару шектеулі. Ұлпа әбден созылған жағдайда хирургиялық лифтингпен салыстырғанда нәтиже ауқымы өзгеше болуы мүмкін деп саналатын себебі де осында.

Жүрек кардиостимуляторын қолданып жүрген немесе жүкті кезде, теріде жедел қабыну не жара болғанда процедурадан бас тартқан жөн. Дене ішінде металл имплант болса, ток сол жаққа шоғырлануы мүмкін болғандықтан алдын ала хабарлаған дұрыс.

Процедурадан кейін уақытша қызару немесе ісіну реакциясы пайда болуы мүмкін, бұл жылу ынталандыруына қалыпты жауап ретінде хабарланады. Көптеген аппараттар ұштың соңында нақты уақытта ұлпа температурасын өлшеп, белгіленген шектен аспайтындай реттеу жүйесімен бірге жұмыс істейді, бұл шамадан тыс қызып кетуден сақтауға көмектеседі деп саналады. Автокөліктің спидометрі жылдамдықты үнемі көрсетіп, жүргізушінің жылдамдықтан асып кетуіне жол бермейтіні сияқты, бұл сенсор да температура қауіпті деңгейге жетпей тұрып алдын ала ескертетін рөл атқарады. Өз терінің жағдайы, тартылу дәрежесі және аурулар тарихына сай процедура ма екенін процедура алдында дәрігермен жеткілікті кеңесіп анықтаған қауіпсіз.

Дереккөздер

Корея Дерматологтар Қауымдастығы, Азық-түлік және дәрі-дәрмек қауіпсіздігі министрлігі (MFDS), Америка Дерматология Академиясы (AAD) және АҚШ Азық-түлік және дәрі-дәрмек басқармасы (FDA).