HPL май еріту емінің препарат арқылы дене бөлігінің майын ыдырату қағидасы, аймаққа қарай сеанс саны мен ескертулер

Иек астындағы немесе білектегідей жаттығумен де оңай кетпейтін май аймақтары туралы уайымдағаныңыз болар. Жалпы дене салмағы аса өзгермесе де, тек бір ғана жер бөлектеніп көрінгенде, сол жердегі май жасушасының өзін азайту жолын іздей бастаймыз.

HPL май еріту емі дәл осындай жергілікті аймаққа майды ерітетін препаратты тікелей егеді. Бұл операция арқылы майды алып тастау емес, препарат май жасушасының қабығын бұзып, жасушаның өзін жойатын тәсіл. Осы қағиданы білсек, неге аймаққа қарай доза мен сеанс саны бөлек болатынын, неге ісіну 3 күннен 7 күнге дейін қалатынын да түсінуге болады. Ретімен қарастырайық.

Май еріту инъекциясы нені мақсат етеді?

Әдеттегі диета бүкіл дене май жасушаларының көлемін кішірейту бағытында әсер етеді. Әр жасуша жіңішкереді, ал жасуша саны азаймайды.

Май еріту инъекциясының тәсілі басқа. Қалаған аймаққа препаратты тікелей егіп, дәл сол жердегі май жасушасының өзін жоюды мақсат етеді. Жасуша толық жойылғандықтан, теориялық тұрғыда тек сол аймақта ғана көлем азаюын күтуге болады. Сондықтан бүкіл дене диетасынан гөрі, иек асты, білек сияқты жергілікті бөлектенген майды реттеу үшін жиі қолданылады.

Дегенмен бұл ем салмақ түсіру әдісі емес. Тек белгілі бір аймақтың май жасушасының көлемін азайтатын жергілікті процедура екенін алдымен түсінген жөн.

Мұндай аймақтық май жаттығумен де, тамақтануды реттеумен де жиі азаймайды. Себебі әр адамда май жиналатын жер өзінше бекітілген, ол жер қан айналымы мен гормон әсеріне де тәуелді. Сондықтан жалпы дене салмағы кемісе де тек сол аймақ қана қалып қоятын жағдай жиі кездеседі, ал мұндай аймақты реттеу үшін бүкіл денені күтуден өзгеше тәсіл керек.

Май жасушасының қабығы неге, қалай бұзылады?

Май жасушасы жұқа қабықпен (жасуша мембранасымен) қоршалып, ішінде майды сақтайды. Бұл қабықты май мен су құрамдас заттар қабат-қабат болып жасушаның ішін мен сыртын бөліп тұратын жұқа шекара деп елестетуге болады.

HPL емінде қолданылатын препарат осы қабықтың құрылымын бұзатын қасиетке ие. Мысалы, майлы ыдысты жуғанда жуғыш заттың майлы қабатты ыдыратуымен ұқсас. Жуғыш зат май мен суды араластыратыны сияқты, препарат заты да май жасушасының қабат құрылымын бұзып, қабық енді жасуша ішіндегі майды ұстап тұра алмайтын дәрежеге жеткізеді.

Қабық бұзылғанда жасуша пішінін сақтай алмай, жарылғандай ыдырайды. Бұл процесс цитолиз, яғни жасуша шын мәнінде еріп жойылу деп аталады. Маңыздысы, бұл реакция тек егілген жердің айналасында ғана жергілікті түрде жүреді. Сондықтан препаратты дәл қалаған аймаққа ғана дәл егу тиімділік пен қауіпсіздіктің екеуі үшін де маңызды.

Онда неге тек май жасушасы ғана күшті әсерге ұшырап, айналасындағы тері мен бұлшықет салыстырмалы түрде аз зардап шегеді? Май жасушасының іші дерлік майдан тұратындықтан қабығы жұқа, сол себепті бірдей препаратқа да сезімтал жауап береді. Ал бұлшықет пен тері тінінің құрылымы әлдеқайда берік әрі май үлесі төмен болғандықтан, аз сезімтал болып шыдайды. Дегенмен инъекция орны немесе тереңдігі қате болса, басқа тін де бірге тітіркенуі мүмкін, сондықтан препаратты дәл қабатқа егетін қол шеберлігі қауіпсіздікті шешеді.

Бұзылған май денеден қалай шығады?

Жасуша бұзылды деп, май сол жерден бірден жоғалады деген сөз емес. Бұзылған жасуша мен ағып шыққан май заты бір түрлі қалдық ретінде қалады, оны денеге қайта тазарту процесі керек.

Бұл тазалау жұмысын макрофаг (лейкоциттің бір түрі, дене ішіндегі бөгде зат немесе өлі жасушаны жеп жоятын иммундық тазалаушы жасуша) атқарады. Макрофаг жара пайда болғанда сол жерге жиналып өлі тінді реттейтін тәсілмен, бұзылған май жасушасының қалдығын қоршап алып ыдыратады.

Ыдыраған заттар кейін дененің лимфа жүйесі мен қан ағымы арқылы бірте-бірте тасымалданып, алмасады да сыртқа шығарылады. Бұл процесс бір-екі күнде аяқталмайды, 2 аптадан 4 аптаға дейін баяу жалғасады. Сондықтан май еріту инъекциясы салынған келесі күні бірден көлемі кемитін ем емес, уақыт өткен сайын нәтижесі бірте-бірте байқалатын ем екенін білген жөн.

Бұл тазалау процесінің неге бір-екі күнде бітпейтінінің де себебі осы. Макрофаг бір мезгілде көп қалдықты өңдей алмайды, ретімен азын-аулақ қоршап алып бөліп ыдыратады. Құрылыс алаңын тазалағанда бір жүк көлігі бірнеше рет барып-келіп қоқысты тасығанға ұқсас. Сондықтан ем жасалғаннан кейінгі алғашқы күндерден гөрі 2 аптадан 3 аптаға дейін уақыт өткен соң көлем өзгерісі айқынырақ сезілетін жағдай жиі болады, соңғы нәтижені білу үшін сол уақытты күтіп бақылау керек.

Аймаққа қарай доза мен сеанс саны неге өзгереді?

Бір ем болса да иек асты, іш пен білектің тәсілі бөлек. Себебі әр аймақтың май қабатының қалыңдығы, көлемі және айналасындағы тін құрылымы әр түрлі.

• Иек асты сияқты көлемі тар, май қабаты жұқа аймақта аз дозамен де жақсы нәтиже байқалады. Тар аймақта нерв пен қан тамыры өтетіндіктен, дозаны көбейтуден гөрі дәл жерге бөліп егу дәлдігі маңыздырақ.
• Білек немесе іш сияқты көлемі кең, май қабаты қалың аймақта бір реттен өңдеу қиын май мөлшері көп болғандықтан, бірнеше нүктеге бөліп егіп, сеанс санын да 5-тен 10-ға дейін бөлетін жағдай жиі кездеседі. Бір реттен көп мөлшер салса, дене өңдеуге тиіс қалдық та көбейіп, қалпына келу жүктемесі артады.
• Аймаққа қарамастан сеанстар арасында 1 аптадан 2 аптаға дейін интервал сақтау әдетке айналған. Алдыңғы препараттың тудырған қабыну реакциясы мен тазалау процесі біраз басылғаннан кейін ғана келесі сеансты жасаса, жанама әсер қаупін көбейтпей нәтижені жинақтауға болады.

Ем алдында аймақты тор пішінінде белгілеу де осы себептен. 1 см-ден 1.5 см-ге дейін аралықпен нүкте қойып, әр нүктеге белгіленген мөлшерді бөліп енгізсе, препарат тек бір жерге шоғырланудың алдын алып, аймақтың бәріне бірдей реакция таратуға болады. Аралық тым тар болса, тін зақымы қабаттасып қалпына келу қиындайды, керісінше тым кең болса, ортасында әсер жетпеген жер қалып, дақталған нәтижеге әкелуі мүмкін. Бұл аралықты белгілеу де тәжірибе мен қол сезімін керек ететін бөлік.

Дәл дозасы мен сеанс саны сол аймақтың май қалыңдығына, тері күйіне, әр адамның қалпына келу жылдамдығына қарай өзгеретіндіктен, ем алдындағы кеңесте аймаққа қарай жоспар құру қағида болып саналады.

Ісіну мен даунтайм неге пайда болады, қанша уақытқа созылады?

Май еріту инъекциясы салынған аймақтың 3 күннен 7 күнге дейін ісініп, қатайып тұруы ем дұрыс болмағанынан емес, керісінше жоғарыда айтылған тазалау процесінің жүріп жатқанының белгісі. Себебі макрофагтардың жиналып қалдықты өңдеу процесінің өзі қабыну реакциясының бір түрі.

Ісіну әдетте ем жасалған сәттен басталып, 1 күннен 2 күнге дейін ең күшті болады да, кейін бірте-бірте басылады. Аймаққа қарай ісінудің қалу мерзімінде айырмашылық бар, май қабаты қалың әрі мөлшер көп қолданылған аймақта тазалауға тиіс қалдық та көп болғандықтан, ісіну ұзағырақ созылуы мүмкін. Ине іздерін бойлай көгеру байқалу жағдайы да жиі кездеседі.

Бұл кезеңде ісінуді күштеп массажбен басу немесе қатты қысым түсіргеннен гөрі, денеге қалдықты өзі реттеуге уақыт беру қауіпсізірек. Ісіну мен қатаңдық сақталып тұрғанда асығып қосымша ем алса, сол аймаққа қабыну жүктемесі қабаттасып, қалпына келу керісінше кешеуілдеуі мүмкін, сондықтан келесі сеансты жеткілікті аралықпен жасаған дұрыс.

Бірдей дозаны алса да адамдарда ісіну дәрежесі әр түрлі болатыны, әр адамның иммундық жауап жылдамдығы мен тері қалыңдығы бөлек болатынынан. Әдетте қабыну реакциясы сезімтал не тері жұқа аймақта ісіну көбірек көрінеді әрі ұзағырақ созылуы мүмкін. Ем жасалғаннан кейін дереу 10 минуттан 15 минутқа дейін суық компресс жасаса, қан тамырын тарылтып бастапқы ісіну мен көгеруді азайтуға көмектеседі, бірақ одан кейінгі 1 аптадан 2 аптаға дейін созылатын ісінудің өзі тазалау процесінің табиғи ағымы болғандықтан, күштеп жойғаннан гөрі бақылап отырған дұрыс.

Ем алдында, кейін нені тексеру керек?

Май еріту инъекциясы жергілікті жасушаны бұзатын ем болғандықтан, ем алдындағы кеңесте тексеретін тұстар бар. Сол аймақта инфекция немесе тері ауруы бар-жоғын, қан ұюын нашарлататын дәрі қабылдап жатырсыз ба, жүкті немесе бала емізіп жатырсыз ба екенін алдын ала айту керек. Мұндай жағдайлар ісіну, көгеру, қалпына келу жылдамдығына әсер етуі мүмкін.

Ем алғаннан кейін сол аймақты қатты басу немесе күшті тітіркендіру (қатты массаж, сауна сияқты жылу әсері) күтімінен аулақ болу ұсынылады. Бұзылған тін реттеліп жатқанда қосымша тітіркену қосылса, ісіну немесе қабыну ұзаруы мүмкін деген деректер бар. Нәтиже қанағаттанарлықтай көрінбесе де 4 аптадан 6 аптаға дейін бақылап барып келесі жоспар құрған дұрыс. Себебі май кету процесінің өзі бірден емес, бірте-бірте байқалатын процесс.

Қан ұюын нашарлататын дәрі қабылдап жатырсыз ба деп неге тағы да мұқият сұрайтынының себебі де осыдан. Ине өтетін әр жерде кішкене қан тамыры тиеді, әдетте тез тоқтайтын қан ағу мұндай дәрі ішіп жатқанда тез тоқтамай, көгеру үлкен әрі ұзақ қалуы мүмкін. Сондықтан кеңесте қабылдап жатқан дәрілерді бір де қалдырмай айту ісіну мен көгеруді азайтуға нақты пайда әкеледі.

Басқа жергілікті май күтім тәсілдерінен несімен ерекшеленеді?

Жергілікті майды азайту тәсілдерінің ішінде бұл емнен басқа суықпен ұстап май жасушасын бұзатын әдіс те, ультрадыбыс немесе радиожиілік энергиясымен жылу беріп майды бұзатын әдіс те бар. Механизмі әр қилы болса да мақсаты ұқсас: май жасушасының өзін жойып, сол аймақтың көлемін азайту.

Инемен препарат егу тәсілінің жеке аппарат қажет етпеуі, қол жеткізуі қиын тар, иірімді аймаққа да дәл жақындай алуы артықшылығы. Ал суықпен немесе жылумен әсер ету тәсілі кең, тегіс аймақты бір рет өңдеуге ыңғайлырақ. Сондықтан иек асты сияқты тар аймаққа инъекция тәсілі жиі қолданылады, іш сияқты кең аймаққа екі тәсілді бірге қарастыратын жағдай жиі кездеседі. Соңында аймақтың пішіні мен көлеміне қарай қолайлы әдіс бөлек болады, бір тәсіл әрдайым басым емес.

References

Korean Dermatological Association, Ministry of Food and Drug Safety (MFDS), American Academy of Dermatology (AAD), and U.S. Food and Drug Administration (FDA).