Lumaking Pores: Sanhi at Pag-aalaga, Anong Sangkap ang Epektibo?

May mga bahagi ng mukha na napapansin lang natin kapag malapitan ang salamin, at ang pores ay isa sa mga ito. Kapag magaspang ang tingin ng ilong at pisngi, parang hindi pa rin malinis ang balat kahit ilang beses nang naghilamos. Pero ang totoo, kailangan talaga natin ng pores dahil daanan ito ng pawis at sebum, kaya hindi ito puwedeng maalis nang tuluyan. Ang pagiging mas kapansin-pansin lang nito ang resulta ng ilang dahilan na nagsasabay-sabay. At kapag naunawaan natin ang mga dahilang ito nang isa-isa, makikita nating may mga paraan talaga para paliitin ang tingin ng pores, kahit hindi ito tuluyang mawala.

Ano ang dahilan kung bakit mukhang malaki ang pores?

Tatlong bagay ang magkasamang gumagana sa likod ng paglaki ng tingin ng pores. Una ay ang dami ng sebum na inilalabas ng balat, pangalawa ay ang elasticity na sumusuporta sa dingding ng pores, at pangatlo ay ang laki ng hair follicle (ang maliit na daanan sa loob ng balat kung saan tumutubo ang buhok).

Kapag sobra ang sebum na lumalabas, may tendensiya itong panatilihing bukas ang bunganga ng pores. Halos katulad ito ng tubo na patuloy na nasa presyon, unti-unting lumalapad ang bukana nito. Dagdag pa rito, kapag tumatanda o matagal na na-expose sa sikat ng araw, unti-unting bumababa ang collagen at elastin na dating humahawak sa paligid ng pores. Kaya hindi na ito nakababalik sa dating liit at nananatiling nakabukas. Karaniwan, sabay-sabay na nangyayari ang tatlong dahilang ito sa iisang tao, kaya kadalasang hindi sapat kapag isang bagay lang ang ginagawang solusyon.

Bakit bumubukas ang pores kapag maraming sebo?

Ang sebaceous gland ay maliit na glandula sa tabi ng hair follicle na naglalabas ng langis papunta sa balat. Kapag sobra ang inilalabas nitong sebum, bahagyang namamaga ang balat sa paligid ng bunganga ng pores. At kapag nagsama-sama ang sebum at patay na balat sa loob ng pores, mas lumalabas pang bukas ang bunganga nito.

Lalo na sa ilong at noo kung saan siksik ang sebaceous glands, mas madaling lumalabas ang pores kahit parehong antas lang ng irritant ang na-expose. Kaya nga iba-iba ang density ng sebaceous glands sa bawat parte ng mukha. Dahil dito, madalas na unang hakbang sa pag-aalaga ng pores ang pag-control ng sebum. Isa sa mga pinaka-kilalang ingredient para dito ay ang niacinamide, na kinikilalang nagpapababa ng metabolic process sa loob ng sebaceous gland na siyang gumagawa ng langis, sa antas mismo ng cell.

Pagbaba ng elasticity at paglaylay ng pores

Ang pores ay hindi lang simpleng butas, kundi isang structure kung saan halos yumayakap ang balat sa paligid nito para paliitin ang bunganga. Ang collagen at elastin sa loob ng dermis ang nagsisilbing suporta ng dingding ng pores dito.

Madaling maintindihan kung isasabuhay natin ito sa rubber band. Kung buhay pa ang elasticity ng rubber band, kahit banatin ito, mabilis itong babalik sa dati. Pero kung matagal na at malambot na ang rubber band, minsan hindi na ito bumabalik pagkatapos banatin. Ganito rin ang nangyayari sa balat sa paligid ng pores. Kapag matibay pa ang collagen, kahit bumagsak nang bahagya ang sebum, nakababalik pa rin ang pores sa liit nito. Pero kapag kumonti na ang collagen, minsan hindi na bumabalik ang pores at nananatiling malaki. Konektado rin dito ang katotohanang pinapasigla ng sikat ng araw ang enzyme (MMP, matrix metalloproteinase) na sumisira sa collagen.

Paano gumagana ang retinoid sa pores?

Ang retinoids ay galing sa vitamin A family, kung saan kabilang ang retinol at ang prescription na tretinoin. Dalawang paraan ang sabay na ginagawa ng mga ingredient na ito.

Una, pinapabilis nila ang skin cell turnover (ang cycle kung saan napapalitan ng bagong cells ang ibabaw ng balat), na nagtutulak palabas ng patay na balat at natirang sebum sa loob ng pores. Halos kapareho ito ng epekto kapag binuksan mo ang naka-bara na drainage. Pangalawa, pinapasigla nila ang fibroblast sa loob ng dermis para dagdagan ang production ng collagen, na siyang nagpapalakas muli ng elasticity ng dingding ng pores na nabanggit kanina. Sa isang clinical study, ang mga gumamit nang regular ng 0.2% retinol ay nakita na bumaba nang mga 30% ang laki ng pores nila, at mas malaking improvement pa ang naitala sa tretinoin sa prescription strength. Pero dahil kailangang mag-adjust ang stratum corneum, karaniwang 4 hanggang 12 linggo ng regular na paggamit bago makita ang malinaw na pagbabago sa retinoids.

Paano gamitin ang niacinamide at BHA

Bukod sa pag-control ng sebum na nabanggit kanina, tumutulong din ang niacinamide na palakasin ang skin barrier. Kapag mas matibay ang barrier, mas kaunti ang natatapon na moisture, at bunga nito, mas kaunti rin ang pagsagad ng balat sa paligid ng pores. Sa isang pag-aaral, natuklasan na kapansin-pansing lumiit ang pores matapos gumamit ng 4% niacinamide sa loob ng 8 linggo.

Ang salicylic acid (BHA) ay oil-soluble, kaya kayang tumagos nang malalim sa loob ng pores para linisin ang natambak na sebum at patay na balat. Iba ito sa AHA na pang-ibabaw lang na naglilinis ng balat, dahil ang BHA ay dahil sa oil-soluble nature nito, nakakarating pa hanggang sa loob ng pores. Sikat na ang mga sumusunod na kombinasyon sa totoong buhay:

• Retinol + sunscreen: Ginagawa ng retinoids na mas sensitive ang balat sa sikat ng araw sa maghapon, kaya ang paggamit ng sunscreen kasama nito ay nagpoprotekta para hindi na naman masira ulit ang bagong nabuong collagen.
• Niacinamide + moisturizer: Habang binabawasan ang sebum, maaaring matuyo ang balat, kaya kailangang samahan ito ng sapat na moisturizer para hindi maapektuhan ang barrier.
• BHA, magsimula sa mababang konsentrasyon: Dahil tumatagos ito nang malalim sa pores, madaling mairita ang balat kapag agad na high concentration ang ginamit, kaya inirerekomenda na simulan sa mababang antas habang inoobserbahan ang reaksyon ng balat.

Anong procedure ang puwede kapag hindi sapat ang pahid?

Kapag pakiramdam ay hindi na sapat ang mga topical na ingredient, madalas isama ang treatment bilang karagdagang solusyon. Ang pinakakilalang halimbawa ay ang fractional laser at radiofrequency microneedling. Magkatulad ang prinsipyo ng dalawang treatment na ito dahil parehong nagbibigay ng maliit na stimulation sa balat para pasiglahin ang panibagong production ng collagen.

Ang laser ay gumagamit ng light energy, habang ang radiofrequency microneedling naman ay gumagamit ng manipis na karayom at heat energy, para gumawa ng maliliit na micro-injury sa dermis. Habang gumagaling ang balat mula sa mga injury na ito, nagbubuo ito ng bagong collagen at elastin, na siyang nagpapalakas muli sa elasticity ng dingding ng pores na nabanggit kanina. Karaniwang nawawala sa loob ng ilang araw ang pamumula o manipis na peklat matapos ang treatment, at ang paglipat ng collagen papunta sa paliit ng pores ay unti-unti at karaniwang nangyayari sa loob ng 4 hanggang 12 linggo. Karaniwan ding tumatagal ang epekto nang 6 hanggang 12 buwan, depende sa pag-aalaga.

Mga gawi para mapanatili ang resulta

Hindi isang beses lang na proseso ang pag-aalaga ng pores, kundi isang bagay na nangangailangan ng consistency para maipon ang resulta. Kaya mahalagang tandaan ang mga sumusunod:

• Maghugas nang mahinahon: Kapag pinilit binura ang pores sa pamamagitan ng malakas na paghihilod, maaari itong makasira sa skin barrier at magdulot ng cycle kung saan lalong dadami ang sebum production.
• Sunscreen araw-araw: Kapag paulit-ulit na na-expose sa sikat ng araw na sumisira ng collagen, maaaring gumuho muli ang elasticity ng dingding ng pores na pinaghirapang mabuo.
• Hintayin ang ilang linggo bago husgahan: Kailangan ng oras para muling mabuo ang skin cells at collagen, kaya kapag retinoids man o niacinamide ang ginagamit, madaling madismaya kapag umaasa ng resulta sa loob lamang ng ilang araw.

Mahirap talagang baguhin ang laki ng pores na genetic in nature, pero kapag inalagaan ang dalawang pangunahing bahagi nito, ang sebum at collagen, kayang gawing hindi gaanong kapansin-pansin ang mga ito. Sa halip na umasa lang sa isang bagay agad-agad, mas matagal na resulta ang makukuha kapag sabay na inaalagaan ang ingredients at healthy habits.

References

Korean Dermatological Association, American Academy of Dermatology (AAD), and Ministry of Food and Drug Safety (MFDS).